Burning
Tesnota
First Man
Transit (Christian Petzold over)
Living the Light — Robby Müller (Claire Pijman over)
Redactioneel

We hebben hier op de redactie zoveel tijdreisfilms gezien dat we af en toe denken dat we op twee plekken en in twee tijden tegelijk kunnen zijn. Zoals nu, middenin de productie van het juninummer, en ook alvast bezig met een themaspecial voor het zomernummer over de 'female gaze'. Dat is niet alleen maar langetermijnplanning. Die zomerspecial bestaat namelijk straks ook op twee plaatsen. Als bijlage bij kunsttijdschrift See All This. En in onze juli/augustus-editie. En op filmkrant.nl natuurlijk. Dus eigenlijk in drie universa. Daar draait een beetje tijdreiziger natuurlijk haar hand niet voor om.
Dat op vele plekken en in vele tijden tegelijkertijd zijn is misschien ook wel een mooie metafoor voor al dat nadenken over wat dat nou is, die vrouwelijke blik. Die vrouwelijke stem in de kunsten, die 99 jaar nadat vrouwen in Nederland stemrecht kregen nog steeds niet overal vanzelfsprekend wordt gehoord. Dat geldt niet alleen voor de kunsten.
Vrouwelijkheid is inmiddels ook een gepolitiseerd begrip geworden. Met name bij voor- en tegenstanders van zogeheten identiteitspolitiek. In hoeverre is je sekse bepalend voor je identiteit? Dat is iets waar we straks in een artikel over twee filmende transvrouwen, Lana en Lilly Wachowksi (bekend van The Matrix en Sense8) een antwoord op hopen te vinden. Of een deel van een antwoord. Want aangezien de discussie over identiteiten momenteel net zo vluchtig en fluïde is als al die identiteiten zelf, kan een antwoord van vandaag een vraag van morgen zijn.
Nadenkend over wat precies de 'female gaze' in film en televisie is, kwam de transgender tv-producent Jill Soloway (Transparent, I Love Dick) tijdens een lezing op het Filmfestival Toronto tot de conclusie dat die misschien wel niet aan gender gekoppeld was. Voorlopers van wat we tegenwoordig als de 'female gaze' van Lynne Ramsay en Andrea Arnold beschrijven zijn filmmakers als Krzysztof Kieslowski en Todd Haynes. De eveneens aanwezige filmwetenschapper Laura Mulvey, die in de jaren zeventig verantwoordelijk was voor het beschrijven van de dominante 'male gaze' in de cinema, opperde dat 'feminine gaze' misschien een betere term was. In het Nederlands zitten we dan meteen met vertaalproblemen.
Identiteit is natuurlijk ook iets wat tussen de woorden schuilt.
Hoe identificeren we de 'female gaze'? Moeten we hem politiseren of esthetiseren? Is het 'dé andere' blik die zich afzet tegen de dominante blik? Of is het 'een andere' blik, die aangeeft dat er vele gezichtspunten zijn die ons misschien wel niet van elkaar onderscheiden? Soloway citeerde daarom Roger Ebert, die film een empathiemachine noemde. Om de werking van die machine te kunnen begrijpen moet je met de blik van de ander kunnen zien, wie dat ook is. Met de stem van de ander kunnen spreken, omdat het ook jouw stem is. Hoe vurig de discussies ook kunnen zijn, die je met die stem moet voeren.

Dana Linssen | @danalinssen

P.S. De tweelingzussen van See All This en de Filmkrant worden op 4 juli ten doop gehouden met een speciale voorpremière van Grace Jones: Bloodlight and Bami in EYE Amsterdam.



top
Artikelen
Holland Festival: The Artist & the Pervert / Hyena Hoe je van seksualiteit kunst maakt
Filmfestival Cannes 2018 (1) Post-conflict-drama
Filmfestival Cannes 2018 (2) The Hype That Lars Built
Filmfestival Cannes 2018 (3) Hoogste tijd voor gendergelijkheid
Filmfestival Cannes 2018 (4) Naar de hel in drie dimensies
One-take cinema De uitdaging van een film in één ademtocht
Mei '68: de 'swinging sixties' De kracht van de mythe
Holland Festival: Paul Robeson Strijdbare zanger gemangeld door de FBI
Privacyverklaring

Interviews
Bert Scholiers over Charlie en Hannah gaan uit 'Cinema is een fantastisch medium dat alles toelaat'
Erik Poppe en Andrea Berntzen over Utøya 22. juli 'Het moet pijn doen'
Gus Van Sant over Don't Worry, He Won't Get Far on Foot 'Callahans alcoholisme stond altijd centraal in zijn leven'
Hirokazu Kore-eda over The Third Murder 'De waarheid zelf wordt vermoord'
Sahim Omar Kalifa over Zagros 'Onder druk keuzes maken boeit me'
David Batty over My Generation De bril van Michael Caine

Rubrieken
Kort
Boeken: Heeft Eric Rohmer een filmtheorie?
Humans of Film Amsterdam
Thuiskijken
Actie!
Redactioneel
Het nieuwe kijken: Marionet
Op ooghoogte: Tekening
Filmsterren
The Thinking Machine 19 Een reeks dromen verweven met rinkelende bellen


Recensies
The Bachelors Vader en zoon in de rouw
Beast Er gist iets op het eiland
The Bookshop Mijnenveld van kleinzielige burgers en mansplainers
Charlie en Hannah gaan uit Ex, seks en schuld in het nachtleven
Don't Worry, He Won't Get Far On Foot Cartoonist met een snik en een grimlach
Jeune femme Ongekamd haar
Klanken van oorsprong Wat best nog even hardop gezegd mag worden
Love, Simon De ultieme acceptatie
More Human Than Human Bekijk slimme machines als de show van een illusionist
My Generation Londen als hippe dorpspomp
On Chesil Beach Ian McEwan verstikt zijn eigen boek
Redbad In het land van vrije mensen
The Third Murder (Sandome no satsujin) Niks strookt met de feiten
Ubiquity (Bregtje van der Haak over) 'Wifi hoeft er niet overal altijd voor iedereen te zijn'
Utøya 22. juli Exploitatie of eerbetoon?
Voyage of Time: Life's Journey Het leven en het universum en de rest
Western (Valeska Grisebach) Voor je het weet heeft er iemand de Duitse vlag gehesen
Zagros Bergafwaarts naar Brussel