Good Time
Blade Runner 2049
mother!
Detroit
Manifesto (Julian Rosefeldt over)
Vuur en ijs

Ascent

Nederland/Japan, 2016 | Fiona Tan
Fiona Tan bouwt haar 'fotofilm' Ascent op uit honderden stilstaande beelden waarin de Japanse berg Fuji figureert. In de bioscoopzaal blaast de projector leven in deze onbewogen beelden.

Door Joost Broeren-Huitenga

Bij monde van haar verteller Hiroshi haalt beeldend kunstenaar Fiona Tan in Ascent de Japanse schrijver Junichiro Tanizaki (1886-1965) aan, die in zijn verhalen regelmatig westerse moderniteit en Japanse traditie tegen elkaar afzette: "Schoonheid vinden we niet in het ding zelf, maar in de patronen van schaduwen, het licht en de duisternis gecreëerd door het afzetten van het ene ding tegen het andere." Dat spel van licht en duisternis, de verbinding tussen Oost en West, het spel van twee dingen tegen elkaar afzetten: het is ook waar Tans fotofilm Ascent om draait.
Daarbij is een van de dingen die tegen andere wordt afgezet telkens weer de Japanse berg Fuji. Ascent bestaat geheel uit foto's waarop de berg Fuji in beeld is — op twee zeer korte sequenties na waarin respectievelijk foto's van dingen die eruitzien als de berg en foto's van de schaduw van de berg voorbij komen. De foto's vond Tan deels in het Izu Photo Museum, en verzamelde ze daarnaast met behulp van datzelfde museum, dat mensen opriep hun persoonlijke foto's waarop de berg figureert in te sturen.
Vanuit de resulterende collectie van duizenden beelden destilleerde ze niet alleen de film Ascent, die augustus vorig jaar in première ging op het filmfestival van Locarno. Dezelfde collectie vormde ook de bron voor de gelijknamige tentoonstelling, die nog tot eind juni is te zien in museum De Pont in Tilburg.



Beklimming
Het is, getuige wat voorbijkomt in Ascent, een zeer eclectische collectie beelden. In sommige foto's torent de berg uit boven de nabijgelegen stad Fujiyoshida; in andere is hij een stip aan de horizon, zoals hij op heldere dagen gezien kan worden vanuit het ruim honderd kilometer verderop gelegen Tokio. De foto's zijn gemaakt door journalisten, wetenschappers, portretfotografen en heel veel amateurs. Sommige foto's werden bij wijze van spreken een week voordat de film af was nog genomen en tonen het hedendaagse, geglobaliseerde Japan. Anderen stammen uit de vroegste jaren van de fotografie, toen rijke westerlingen zich — terwijl het land in hoog tempo moderniseerde — lieten vastleggen in traditionele Japanse kostuums, in fotostudio's waar de berg steevast in het decor was geschilderd.
Al die losse beelden bij elkaar krijgen samenhang door een voice-over in dialoogvorm. Het is een gemankeerd gesprek, tussen de Britse Mary (met de stem van Tan zelf) en haar inmiddels overleden Japanse geliefde Hiroshi (ingesproken door Hiroki Hasegawa). Ze herleest zijn brieven, die we in zijn stem te horen krijgen, en denkt er daarnaast het hare over. Zij richt zich vooral op de feiten: ze haalt de Japanse geschiedenis erbij, de geschiedenis van de fotografie, de kunstgeschiedenis met de broers Van Gogh die Japanse houtsnedes verzamelden, en de filmgeschiedenis met de 'bergfilms' die een belangrijke plek innemen in de vooroorlogse Duitse cinema. En ze zet haar meer filosofische theorieën uiteen, bijvoorbeeld over hoe cinema vuur is en fotografie ijs.
De postume woorden van Hiroshi zetten daar een mythischer element tegenover, zowel met oude Japanse legendes en boeddhistische wijsheden als met een verslag van zijn eigen beklimming van de berg. Het gesprek is op zijn interessantst waar zij elkaar vinden, overlappen, dezelfde kant op denken, en hun geconstrueerde dialoog over de grens van leven en dood reikt — die nog abruptere breuk in de tijd dan de fotografie.



Volgende stap
Hun woorden stuwen de film voort, en die overdenkingen waaieren breed uit. Zo breed dat wie met te weinig aandacht kijkt al snel kan denken dat er minder wordt gezegd dan eigenlijk zo is. En wie te goed oplet, loopt het risico verstrikt te raken in de opeenstapeling van feiten, beelden, gedachten.
Tan meandert van beeld naar beeld, van idee naar idee, steeds op zoek naar een nieuwe connectie, een volgende stap. Een beetje zoals Hiroshi zijn tocht naar de top van de Fuji omschrijft: tastend en zoekend maar toch doelgericht. De film doet zijn titel recht: Ascent is zelf ook een beklimming. Zo schreeuwt de film om het donker van een bioscoopzaal, of de vrije ruimte van een museum. Beide settings creëren, elk op hun eigen manier, de omstandigheden waarbij deze film het best tot zijn recht komt. Aandachtig en toch een klein beetje afgeleid, omdat je ruimte geeft aan het dwalen van je eigen gedachten — iets heel anders dan afgeleid raken. Die eigen gedachten worden vervolgens weer afgezet tegen de impulsen van Tan, en zo onderdeel van het weefsel van de film.
Het meest wonderlijke van Tans fotofilm is misschien wel dat de stilstaande beelden regelmatig toch lijken te bewegen. Je weet: dit zijn foto's, de maakster vermeldt het heel expliciet in de openingstitels. En toch zie je beweging, soms door subtiele zooms en pans maar vaker gewoon omdat je brein dat ervan maakt, in de luren gelegd door de immersieve geluidsband vol natuurgeluiden, of omdat het licht van de bioscoopprojector toch een beetje leeft, hoe doods de stilstaande foto's ook willen zijn.


top
Ascent

Mei 2017 #398

Productie, regie en scenario
Fiona Tan
Montage
Nathalie Alonso Casale
Geluidsontwerp
Hugo Dijkstal
Muziek
Leo Anemaet
Hugo Dijkstal
Met
Hiroki Hasegawa
Fiona Tan

Kleur, 80 minuten

Distributie
Periscoop Film
Te zien
vanaf 18 mei

De gelijknamige tentoonstelling is nog t/m 11 juni te zien in museum De Pont, Tilburg; depont.nl.

Ga voor alle bioscopen
en speeltijden naar
MrMovie.nl

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


A

À BOUT DE SOUFFLE
À bras ouverts
A DEMAIN
A DIVINA COMÉDIA
À l'aveugle
A L'ORIGINE
A la Cantábrica
A LA PLACE DU COEUR
À LA VERTICALE DE L'ÉTÉ
À MA SOEUR (FAT GIRL)
À MAINS NUES
À perdre la raison
À TOUT DE SUITE
A TOUTE VITESSE
A VENDRE
THE A-TEAM
A.I. Artificial Intelligence
A.K.A.
AALTRA
Aanmodderfakker
AANRIJDING IN MOSCOU
DE AAP
Abduction
THE ABDUCTION CLUB
ABEL
ABELTJE
ABGESCHMINKT
ABOUNA
ABOUT A BOY
ABOUT ADAM
ABOUT ELLY
About Last Night
ABOUT SCHMIDT
About Time
Above Us All
El abrazo de la serpiente
EL ABRAZO PARTIDO
LOS ABRAZOS ROTOS
ABRE LOS OJOS
Abrir puertas y ventanas
ABSOLUTE GIGANTEN
ABSOLUTE POWER
Absolutely Fabulous: The Movie
Las acacias
ACCELERATOR
ACCIDENTAL HERO
THE ACCIDENTAL HUSBAND
THE ACCIDENTAL SPY
ACCION MUTANTE
L' ACCOMPAGNATRICE
The Accountant
ACE VENTURA: PET DETECTIVE
ACE VENTURA: WHEN NATURE CALLS
Achtste-groepers huilen niet
THE ACID HOUSE
ACROSS THE UNIVERSE
The Act of Killing
Act of Valor
ADAM & PAUL
ADAM'S APPLES
ADAM'S RIB
ADAPTATION.
ADDAMS FAMILY VALUES
ADDICTED TO LOVE
ADDO, KONING DER DIEREN
ADELHEID
Adem
Adieu au langage
Adieu Berthe
ADIEU FORAIN
ADIEU, PLANCHER DES VACHES!
Les adieux à la Reine
Adios Amigos
THE ADJUSTMENT BUREAU
Admission
ADORATION
ADRENALINE
ADRIENN PAL
ADRIFT
ADVENTURELAND
THE ADVENTURES OF PLUTO NASH
THE ADVENTURES OF PRISCILLA, QUEEN OF THE DESERT
The Adventures of Tintin
L' ADVERSAIRE
ADVOCAAT VAN DE HANEN
ADVOCAATJE LEEF JE NOG?
AE FOND KISS
AEON FLUX
AFBLIJVEN
AFFAIR PLAY
UNE AFFAIRE DE GOÛT
LES AFFINITÉS ÉLECTIVES
AFFLICTION
AFRAID OF THE DARK
ÀFRICA
AFRICA UNITED
THE AFRICAN QUEEN
African Safari
Afscheid van de maan
After Earth
AFTER LIFE
After the Storm
AFTER THE SUNSET
After the Tone
AFTER THE WEDDING
AFTERGLOW
Aftermath
AFTERSCHOOL
AGAINST THE ROPES
AGATA E LA TEMPESTA
The Age of Adaline
THE AGE OF INNOCENCE
AGENT CODY BANKS
AGENT CODY BANKS 2
AGORA
THE AGRONOMIST
AGUA FRÍA DEL MAR
AI NO SHINSEKAI (A NEW LOVE IN TOKYO/TOKYO DECADENCE 2)
Ai Weiwei: Never Sorry
AILEEN: LIFE AND DEATH OF A SERIAL KILLER
AIMÉE & JAGUAR
Ain't Them Bodies Saints
AIR BUD
AIR BUD: DE TOPSCOORDER
UN AIR DE FAMILLE
AIR DOLL
AIR FORCE ONE
AIRHEADS
Aita
AJAMI
AJAX — DAAR HOORDEN ZIJ ENGELEN ZINGEN
ALAMAR
THE ALAMO
ALASKA
ALATRISTE
Albert Nobbs
Alberta
ALBINO ALLIGATOR
Alceste à bicyclette
ALEGRÍA
ALETTA JACOBS: HET HOOGSTE STREVEN
Alex Cross
ALEX VAN WARMERDAM DVD-BOX
Alex van Warmerdam: Gebouwd voor de film
ALEXANDER
ALEXANDER NEVSKY
ALEXANDRA
ALEXANDRA'S PROJECT
ALFIE
ALI
ALI G INDAHOUSE
ALI ZAOUA
ALIAS KURBAN SAÏD
Alias Maria
ALIBI
ALICE
ALICE IN WONDERLAND
Alice Through the Looking Glass
ALIEN LEGACY BOX
ALIEN RESURRECTION
ALIEN VS PREDATOR
ALIEN VS PREDATOR 2
ALIEN — THE DIRECTOR'S CUT
Alien: Covenant
ALIVE
All Eyez on Me
ALL GOD'S CHILDREN CAN DANCE
All is Lost
ALL MEN ARE MORTAL
ALL NIGHT HORROR SHOW 9
ALL OR NOTHING
All Quiet on the Western Front
All Roads Lead to Rome
ALL STARS
All stars 2: Old stars
ALL THE BOYS LOVE MANDY LANE
ALL THE INVISIBLE CHILDREN
ALL THE PRETTY HORSES
ALL THE RIGHT NOISES
ALL THINGS FAIR
All You Need is Me
ALLE TIJD
Alleen maar nette mensen
Alléluia
Alleman (Workshop Filmkritiek)
Alles is familie
ALLES IS LIEFDE
ALLES MOET WEG
ALLES STROOMT
Alles van waarde
Alles voor elkaar
Allied
Almanya — Wilkommen in Deutschland
ALMOST FAMOUS
Alone in Berlin
ALONG CAME A SPIDER
ALONG CAME POLLY
Aloys
ALPHA & OMEGA 3D
ALPHA DOG
Alphabet
ALPHAVILLE
Alps
Als je verliefd wordt
ALS KAT EN HOND
ALTIPLANO
ALVIN & THE CHIPMUNKS 2
Alvin & The Chipmunks 3
ALVIN AND THE CHIPMUNKS
Alvin en de Chipmunks: The Road Chip
ALZA LA TESTA
AM SEIDENEN FADEN
L' amant double
LOS AMANTES DEL CÍRCULO POLAR
Los amantes pasajeros
LES AMANTS CRIMINELS
LES AMANTS RÉGULIERS
The Amazing Catfish
AMAZING GRACE
The Amazing Spider-Man 2 3D
The Amazing Spider-Man 3D
AMAZONES
Amazonia
AMEN.
AMER
AMERICA'S SWEETHEARTS
THE AMERICAN
American Assassin
AMERICAN BEAUTY
AMERICAN BUFFALO
AMERICAN CUISINE (CUISINE AMÉRICAINE)
American Dreams (lost and found)
AMERICAN DREAMZ
AMERICAN GANGSTER
AMERICAN HISTORY X
American Honey
American Made
American Pastoral
AMERICAN PIE
AMERICAN PIE 2
American Pie: The Reunion
AMERICAN PIE: THE WEDDING (AMERICAN WEDDING)
THE AMERICAN PRESIDENT
AMERICAN PSYCHO
American Sniper
AMERICAN SPLENDOR
American Ultra
AN AMERICAN WEREWOLF IN PARIS
AMERRIKA
L' AMI HOLLANDAIS
L' AMICO DI FAMIGLIA
AMIN
AMISTAD
AMITYVILLE HORROR
AMNESIA
AMONG HORSES AND MEN
L' AMORE MOLESTO
AMORES PERROS
Amour
Un amour de jeunesse
Amour fou (Jessica Hausner over)
LES AMOURS IMAGINAIRES
AMSTERDAM, GLOBAL VILLAGE
Amy
AMY'S ORGASM
An
AN ALAN SMITHEE FILM: BURN HOLLYWOOD BURN
AN ANGEL FOR MAY
AN AWFULLY BIG ADVENTURE
AN EDUCATION
AN ENGLISHMAN IN NEW YORK
AN IDEAL HUSBAND
AN INCONVENIENT TRUTH
AN UNFINISHED LIFE
Ana ana
L' anabase
ANACONDA
ANACONDAS
ANALYZE THAT
ANALYZE THIS
ANASTASIA
ANATOMIE
ANCHE LIBERO VA BENE
THE ANCHORAGE
Anchorman 2: The Legend Continues
And Everything is Going Fine
AND NOW... LADIES AND GENTLEMEN
And So It Goes
AND THE BAND PLAYED ON
AND WHEN DID YOU LAST SEE YOUR FATHER
Die andere Heimat: Chronik einer Sehnsucht
ANDRE
The Andrei Tarkovsky Collection
ANDROMEDIA
ANGEL
ANGEL BABY
ANGEL EYES
ANGEL ON THE RIGHT
ANGELA'S ASHES
ANGÈLE ET TONY
THE ANGELIC CONVERSATION
ANGELS & DEMONS — HET BERNINI MYSTERIE
ANGELS OF THE UNIVERSE
The Angels' Share
ANGER MANAGEMENT
LES ANGES GARDIENS
ANGIE (Martha Coolidge)
ANGIE (Martin Lagestee)
L' ANGLAISE ET LE DUC
Angry Birds Movie
Angry Indian Goddesses
ANGST (Georg Kargl)
ANGST (Michiel van Erp)
ANGUS, THONGS AND PERFECT SNOGGING
ANI IMOTO
ANIKI-BÓBÓ
ANIMAL
ANIMAL FACTORY
ANIMAL KINGDOM
Animals
ANIMALS UNITED 3D
ANKLAGET
ANNA AND THE KING
Anna Karenina
ANNA MAGDALENA
Annabelle
Annabelle: Creation
L' ANNÉE DERNIÈRE À MARIENBAD
Anni felici
Annie
ANNIE LEIBOVITZ: LIFE THROUGH A LENS
THE ANNIVERSARY PARTY
AÑO BISIESTO
UN AÑO SIN AMOR
Anomalisa
ANONYMA
Anonymous
ANOTHER DAY IN PARADISE
ANOTHER YEAR
THE ANT BULLY (DE MIERENMEPPER)
Ant Man
ANTARCTICA, A TICKET TO ETERNITY
Antboy
Antboy en de wraak van de rode furie
ANTICHRIST
ANTITRUST
ANTON
ANTONIA
ANTÔNIA
Ants on a Shrimp
ANTZ
ANUBIS & HET PAD DER ZEVEN ZONDEN
ANVIL! THE STORY OF ANVIL
ANY GIVEN SUNDAY
ANY WAY THE WIND BLOWS
ANYTHING ELSE
ANYWHERE BUT HOME
Apa
APAN
THE APARTMENT
Apenstreken
Apocalypse Now
APOCALYPSE NOW REDUX
APOCALYPTO
APOLLO 13
Apollo 18
L' Apollonide — Souvenirs de la maison close
THE APOSTLE
DIE APOTHEKERIN
APP — de film
APPALOOSA
L' APPARTEMENT
L' APPÂT
DE APPEL (SIB)
LES APPRENTIS
APRÈS L'AMOUR
APRÈS LA VIE
Après mai
APRILE
APT PUPIL
APU-TRILOGIE
AQUAMARINE
Aquarius
Arabian Nights (As mil e uma noites)
Araf
Arbitrage
THE ARBOR
LA ARDILLA ROJA
ARE WE DONE YET?
Area 51
Argo
THE ARISTOCRATS
DE ARISTOKATTEN
ARLINGTON ROAD
ARMADILLO
ARMAGEDDON
Army of One
ARO TOLBUKHIN. EN LA MENTE DEL ASESINO
AROUND THE BEND
AROUND THE WORLD IN 80 DAYS
Arrietty
Arrival
The Art of Happiness
THE ART OF WAR
ARTEMISIA
ARTHUR
ARTHUR 3: DE STRIJD TUSSEN TWEE WERELDEN
ARTHUR AND THE MINIMOYS
ARTHUR EN DE WRAAK VAN MALTHAZARD
The Artist
Artist of Fasting (IFFR Deep Focus Adachi Masao)
As Above So Below
AS GOOD AS IT GETS
As I Lay Dying
As I Open My Eyes
AS IT IS IN HEAVEN
DE AS VAN PHOENIX
Ascent
ASH WEDNESDAY
Ashes
ASHES OF TIME REDUX
ASK THE DUST
THE ASSASSIN (John Badham)
The Assassin (Nie Yinniang)
Assassin's Creed
ASSASSIN(S)
THE ASSASSINATION OF JESSE JAMES BY THE COWARD ROBERT FORD
THE ASSASSINATION OF RICHARD NIXON
ASSASSINS
ASSAULT ON PRECINCT 13
ASSEPOESTER EN DE KEUKENPRINS
ASSHAK, TALES FROM THE SAHARA
THE ASSOCIATE
ASTERIX & DE VIKINGEN
Asterix & Obelix 3D: De Romeinse lusthof
Asterix & Obelix bij de Britten
ASTÉRIX & OBÉLIX: MISSION CLÉOPÂTRE
ASTERIX AUX JEUX OLYMPIQUES
ASTERIX EN OBELIX TEGEN CAESAR
ASTRO BOY
THE ASTRONAUT'S WIFE
At Any Price
AT FIRST SIGHT
AT THE END OF DAYBREAK
ATANARJUAT, THE FAST RUNNER
Atlantic.
ATLANTIS (Digna Sinke)
ATLANTIS (Gary Trousdale, Kirk Wise)
ATM
Atmen
Atomic Blonde
ATONEMENT
Attack on Titan: The Movie (deel 1) en Attack on Titan: End of the World (deel 2)
ATTENBERG
Attila Marcel
AU PETIT MARGUERY
L' AUBERGE ESPAGNOLE
AUDITION
Auf der anderen Seite
Auf einmal
AUF WIEDERSEHEN AMERIKA
AUGUST RUSH
AUGUST: A MOMENT BEFORE THE ERUPTION
August: Osage County
EL AURA
AURORA
Austerlitz
AUSTIN POWERS IN GOLDMEMBER
AUSTIN POWERS: INTERNATIONAL MAN OF MYSTERY
AUSTIN POWERS: THE SPY WHO SHAGGED ME
AUSTRALIA
AUTO FOCUS
THE AUTOBIOGRAPHY OF NICOLAE CEAUSESCU
AUTUMN BALL
AUTUMN GOLD
AUTUMN IN NEW YORK
AUTUMN MOON
AVALON
Avant l'hiver
AVATAR
AVENGE BUT ONE OF MY TWO EYES
THE AVENGERS (Jeremiah Chechik)
The Avengers (Joss Whedon)
The Avengers: Age Of Ultron
L' avenir
AVETIK
THE AVIATOR
DE AVONTUREN VAN HET MOLLETJE 1
DE AVONTUREN VAN PINOKKIO
The Awakening
AWAY FROM HER
AWAY WE GO
AWAY WITH WORDS
AYURVEDA — ART OF BEING
AZULOSCUROCASINEGRO
AZUR & ASMAR