Good Time
Blade Runner 2049
mother!
Detroit
Manifesto (Julian Rosefeldt over)
De sukkel, de slang en de gebroken ziel

DEATH AND THE MAIDEN

Engeland/Frankrijk/Verenigde Staten, 1994 | Roman Polanski
'Ik ben nooit ergens bang voor, ook niet dat een film zal mislukken', pochte Roman Polanski zeven jaar geleden tegen de Haagsche Courant. Vermetele taal voor een regisseur die na Tess (1979) geen behoorlijke film meer heeft gemaakt: Pirates was een dure flop, Frantic een middelmatige thriller en Bitter moon een mislukte seksfilm.

Wie zich door de saaie neperotiek van die laatste film heeft geworsteld kan opgelucht ademhalen bij Polanski's nieuwe produktie Death and the maiden, de openingsfilm van het Filmfestival Rotterdam. Deze film over de confrontatie tussen een Zuidamerikaanse verzetsstrijdster en haar martelarts biedt substantie. Dat is echter eerder te danken aan hoofdrolspeelster Sigourney Weaver en scenarioschrijver Ariel Dorfman, op wiens toneelstuk de film is gebaseerd, dan aan Polanski's capaciteiten als regisseur.
Waarom Polanski na Bitter moon opnieuw voor cameraman Tonino delli Colli heeft gekozen is een raadsel. Bitter moon ziet er technisch uit als een slechte tv-serie met teveel naakt licht. Death and the maiden opent met dezelfde overdaad aan schijnwerpers. Een strijkorkest, het Keller kwartet, speelt Schubert (Der Tod und das Mädchen) op een in licht badend podium. Lelijke schaduwen vallen over de gezichten van de musici. Het publiek in de zaal zit niet in het donker, maar wordt eveneens fel beschenen. Nog meer glimmende neuzen en schaduwen. Vakmanschap is een bescheiden goed; pas als het ontbreekt besef je dat er ook nog mensen áchter de camera staan.

Dansend skelet
Later in de film vindt Paulina Escobar (Sigourney Weaver) tot haar grote schrik een cassettebandje van de Schubert compositie. Op het hoesje prijkt een dansend skelet. En dat is precies wat Polanski's film is: een skelet dat hij heeft vergeten aan te kleden. Dorfmans indrukwekkende toneelstuk levert zulk sterk basismateriaal op dat het weinig versiering behoeft. Maar helemaal geen vlees op de botten kan ook weer niet. Het verhaal draait om de verhoudingen tussen drie personages: Paulina, haar man Gerardo (Stuart Wilson) en Dr. Roberto Miranda (Ben Kingsley). Mensenrechtenadvocaat Gerardo fungeert slechts als buffer tussen Paulina en Dr. Miranda, van wie hij een lift naar huis heeft gekregen.
Sigourney Weaver heeft van Paulina een vervelende vrouw gemaakt en haalt met samengeknepen dunne lippen het bloed onder je nagels vandaan. Je krijgt bijna medelijden met haar forse echtgenoot die zo lekker aan zijn kippetje zat te kluiven. Wanneer Dr. Miranda terugkeert met een smoes wordt duidelijk hoe Paulina zo'n gespannen rotwijf is geworden. Ze neemt hem triomfantelijk gevangen na het horen van zijn stem. Tijdens de martelingen die ze als studente onderging, werd ze namelijk geblinddoekt. Maar die stem en die flauwe grapjes herkent ze uit duizenden.
De scène waarin ze Gerardo alle details over haar gevangenschap vertelt is het hoogtepunt van de film. De dokter hoorde graag Der Tod und das Mädchen wanneer hij haar ná de vaginale electrocuties verkrachtte. Hij brak haar ziel en haar vrouwelijkheid. Op de achtergrond draait Dr. Miranda's cassettebandje. Alle facetten van Paulina's verwrongen persoonlijkheid worden onthuld. Ze is kwetsbaar, wraakzuchtig en teleurgesteld. Ze neemt het recht in handen, in tegenstelling tot Gerardo die zich achter papieren wetten verschuilt.

Krijsende noten
De confrontatie tussen Paulina en de vastgebonden dokter hoort de motor van de film draaiende te houden. Helaas is de Dr. Miranda van Kingsley — of Polanski, dat is moeilijk te achterhalen — vanaf het begin van de film al een slangachtige slijmjurk die wantrouwen opwekt. We krijgen van de dokter geen menselijk gezicht te zien. Tot aan het eind moet de kijker zogenaamd in spanning blijven over de schuld of onschuld van Dr. Miranda. Dat werkt niet omdat hij de hele film lang geen enkel medeleven opwekt. Gelukkig zit de gestoorde Paulina zo vol gevechtstruukjes, opgekropte woede en impulsieve acties, dat ze het skelet van Dorfman staande houdt.
Wanneer de actie zich naar buiten verplaatst, treden er wederom enkele storende technische haperingen op. De personages staan alledrie aan de rand van een beukende oceaan. Je voelt de wind, je proeft het zout. Ineens zien we een lelijk tegenshot van Gerardo dat duidelijk in de studio is opgenomen. Je verwacht ieder moment een geluidshengel in beeld. Dan krijgen we weer het Keller kwartet in die overbelichte schouwburg te zien. De krijsende noten van Schubert wekken nu bij de kijker dezelfde reactie op als bij Paulina. Nooit meer zal je dat stuk kunnen horen zonder aan een metalen staaf met gekleurde draadjes te denken. Gelukkig is de soundtrack uitgebracht, zodat we er thuis nog eens fijn naar kunnen luisteren.

Thessa Mooij



top
DEATH AND THE MAIDEN

Februari 1995 #153

Produktie
Thom Mount
Josh Kramer
Regie
Roman Polanski
Scenario
Rafael Yglesias
Ariel Dorfman, naar het toneelstuk van Ariel Dorfman
Camera
Tonino delli Colli
Montage
Herve de Luze
Muziek
Wojciech Kilar
Met
Sigourney Weaver
Ben Kingsley
Stuart Wilson

Kleur, 103 minuten

Distributie
PolyGram Filmed Entertainment
Te zien
op het Filmfestival Rotterdam en vanaf 26 januari in de bioscoop

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


D

D'Ardennen
D.O.A.P. (DEATH OF A PRESIDENT)
DA MO FANG
THE DA VINCI CODE
DAAR IN DAT LAND (V TOJ STRANJE)
DADDY AND PAPA
DADDY DAY CARE
Daddy's Home
DAENS
Een dag in 't jaar (Margot Schaap over)
DE DAG VAN DE WANHOOP
DAGEN ZONDER LIEF
Daglicht
THE DAILY NATION
DAINIPPONJIN
DAKOTA
DAL DER ZUCHTEN
DALECARLIANS
DAM STREET
DAMAGE
DAMIAAN
THE DAMNED
Damsels in Distress
DAN IN REAL LIFE
Dance Academy: de film
DANCE FLICK
DANCE ME TO MY SONG
DANCE OF DUST (RAKHS-E-KHAK)
DANCE OF THE VAMPIRES
DANCE OF THE WIND
DANCE WITH ME
Dancer
DANCER IN THE DARK
THE DANCER UPSTAIRS
Dancing Arabs
DANCING DREAMS
DANGER: DIABOLIK
THE DANGEROUS LIVES OF ALTAR BOYS
A Dangerous Method
DANGEROUS MINDS
The Danish Girl
Danny Collins
Dans la maison
DANS LA VIE
DANS VOOR HET LEVEN
DANS, GROZNY DANS (THE DAMNED AND THE SACRED)
LA DANSE — LE BALLET DE L'OPÉRA DE PARIS
Dansen op de vulkaan
La danseuse (Stéphanie Di Giusto en Soko over)
DANTE'S PEAK
Daphne (Peter Mackie Burns over)
DARATT
DAREDEVIL
THE DARJEELING LIMITED
THE DARK
DARK BLUE
DARK CITY
DARK HORSE
The Dark Horse (James Napier Robertson over)
DARK IS RISING
THE DARK KNIGHT
The Dark Knight Rises
Dark Places
Dark Skies
The Dark Tower
DARK WATER (Hideo Nakata)
DARK WATER (Walter Salles)
DARKDRIVE
The Darkest Hour
DARKNESS
DARKNESS IN TALLINN
DARWIN'S NIGHTMARE
DARWINS VERSTEKELING. BEAGLE, IN HET KIELZOG VAN DARWIN
DATE MOVIE
DATE NIGHT
The Daughter
Daughters of Malakeh
Daughters of the Dust
DAVE
DAWN OF THE DEAD (George A. Romero)
DAWN OF THE DEAD (Zack Snyder)
Dawn of the Planet of the Apes
THE DAY AFTER TOMORROW
THE DAY I BECAME A WOMAN
THE DAY I WILL NEVER FORGET
DAY NIGHT DAY NIGHT
DAY OF THE DEAD
THE DAY THE EARTH STOOD STILL
THE DAY THE SUN TURNED COLD
The Day Will Come
DAYBREAK
DAYBREAKERS
DAYLIGHT
THE DAYS
THE DAYTRIPPERS
Dazed and Confused
DE BATTRE MON COEUR S'EST ARRÊTÉ
DE FORCE AVEC D'AUTRES
De rouille et d'os
DE-LOVELY
Dead Body Welcome
THE DEAD GIRL
DEAD LEAVES
DEAD MAN
THE DEAD MAN 2: RETURN OF THE DEAD MAN
Dead Man Down
DEAD MAN WALKING
DEAD MAN'S SHOES
DEAD PRESIDENTS
Deadfall
Deadly Virtues: Love.Honor.Obey
Deadpool
The Deal
Deal
DEALING AND WHEELING IN SMALL ARMS
DEAR FRANKIE
DEAR JOHN
DEAR WENDY
Dear White People
DEAR ZACHARY: A LETTER TO A SON ABOUT HIS FATHER
DEATH AND THE MAIDEN
DEATH AT A FUNERAL
DEATH BECOMES HER
Death Note
DEATH RACE
DEATH SENTENCE
DEATH TO SMOOCHY
Débarquement immédiat
The Debt
THE DEBT COLLECTOR
IL DECAMERON
DECEPTION
DECK THE HALLS
DECONSTRUCTING HARRY
DEEP BLUE
DEEP BLUE SEA
The Deep Blue Sea
THE DEEP END
Deep End (Terugzien)
DEEP IMPACT
DEEP IN THE WOODS
DEEP RISING
Deepwater Horizon
DEFIANCE
DEFINITELY, MAYBE
The Deflowering of Eva van End (Slow Crtiticism: De ontmaagding van Eva van End)
Dégradé
DEINING
DÉJÀ VU
Dekalog
DEKALOOG
DELBARAN
La délicatesse
DÉLITS FLAGRANTS
DELIVER US FROM EVIL (Amy Berg)
DELIVER US FROM EVIL (Ole Bornedal)
Deliver Us From Evil (Scott Derrickson)
THE DELIVERY
The Delivery Guy (Raznoschik)
Delivery Man
DELLAMORTE DELLAMORE
DELTA
DEMAIN DES L'AUBE
Demain tout commence
DEMOLITIAN MAN
Demolition (Jean-Marc Vallée over)
DEMON KNIGHT
Denial
DENISE CALLS UP
DENKEND AAN HOLLAND
DENNIS HOPPER: THE DECISIVE MOMENTS
DENNIS P.
DENNIS THE MENACE
THE DEPARTED
DEPARTMENT 36
DEPARTURES
DERECHO DE FAMILIA aka FAMILY LAW
Le dernier coup de marteau
DES HOMMES ET DES DIEUX
The Descendants
THE DESCENT
Desde allá
DESERT FLOWER
IL DESERTO ROSSO
DESI
El Desierto
DESMOND EN HET MOERASMONSTER
Despair
DESPERADO
DESPERATE MEASURES
DESPERATE REMEDIES
DESPERAUX: DE DAPPERE MUIS
DESPICABLE ME
Despicable me 2
Despicable Me 3/Verschrikkelijke Ikke 3
Después de Lucía
LES DESTINÉES SENTIMENTALES
DESTINY TURNS ON THE RADIO
DESTRICTED
Detachment
Detroit
DETROIT ROCK CITY
DEUCE BIGALOW MALE GIGOLO
DEUCE BIGALOW: AMERICAN GIGOLO
Deux jours, une nuit
DEVIL
The Devil Inside
THE DEVIL WEARS PRADA
DEVIL'S ADVOCATE
The Devil's Double
Devil's Knot
THE DEVIL'S MINER
THE DEVIL'S OWN
THE DEVIL'S REJECTS
DEVILS ON THE DOORSTEP
Dheepan (Jacques Audiard over)
EL DIA DE LA BESTIA
DIABOLIQUE
LA DIABOLIQUES
DIALOGUE AVEC MON JARDINIER
DIALOOGOEFENING NO.1: STAD
DIAMONDS OF THE NIGHT
Diana
Diana Vreeland: The Eye Has to Travel
Diary of a Teenage Girl
DIARY OF A TIMES SQUARE THIEF
DIARY OF THE DEAD
DICK
The Dictator
DID YOU HEAR ABOUT THE MORGANS
DIE ANOTHER DAY
DIE HARD 4.0
DIE HARD WITH A VENGEANCE
Die laatste zomer
DIEF!
Diego Star
DIEP
DIFFERENT CINEMA VOLUME 3
DIFFERENT FOR GIRLS
Difret (Zeresenay Mehari over)
Dikkertje Dap
THE DILEMMA
UN DIMANCHE A KIGALI
Het diner
DINNER FOR SCHMUCKS
DINOSAUR
Dior and I
Diplomatie (Volker Schlöndorff over)
DIRTY DANCING 2
DIRTY DIARIES
Dirty Grandpa
DIRTY MIND
DIRTY PRETTY THINGS
DIS-MOI QUE JE RÊVE
THE DISAPPEARANCE OF ALICE CREED
The Disappearance of Eleanor Rigby
Disappearing Landscape
DISASTER MOVIE
DISCLOSURE
DISCO PIGS
THE DISCOVERY OF HEAVEN
LES DISEURS DE VÉRITÉ
DISGRACE
DISNEY'S TARZAN
DISTANCE
La distancia
THE DISTINGUISHED GENTLEMAN
THE DISTRICT
DISTRICT 9
DISTURBIA
DIVA DOLOROSA
Divergent
The Divergent Series: Allegiant
Divergent Series: Insurgent
The Divide
DIVINE INTERVENTION
DIVINE SECRETS OF THE YA-YA SISTERHOOD
DIVINE TRASH
THE DIVING BELL AND THE BUTTERFLY
Il DIVO
DIVORCING JACK
Django (Étienne Comar)
Django (Sergio Corbucci)
Django Unchained
DO NOT DISTURB (Dick Maas)
Do Not Disturb (Yvan Attal)
The Do-Deca-Pentathlon
DOBERMANN
Doctor Strange
DODGEBALL
DOG SOLDIERS
A Dog's Purpose
DOGMA
DOGTOOTH
DOGTOWN AND Z-BOYS
DOGVILLE
DOGVILLE CONFESSIONS
Dokter Pulder zaait papavers
DOKTOR MABUSE, DER SPIELER
IL DOLCE E L'AMARO
Dolfje Weerwolfje
De dolle tweeling
De dolle tweeling 2
De dolle tweeling 3
DOLLS
DOLORES CLAIBORNE
Dom/The House
DOMESTIC DISTURBANCE
DE DOMINEE
DOMINO
The Domino Effect
DOMWEG GELUKKIG
DON (Arend Steenbergen)
DON (Farhan Akhtar)
Don Jon
DON'S PLUM
Don't Be Afraid of the Dark
Don't Breathe
DON'T COME KNOCKING
DON'T LOOK BACK
DON'T LOOK NOW
DON'T SAY A WORD
DON'T STOP THE SHOW
DONDERBROEK
DONKEY PUNCH
Donkeyote
DONNIE BRASCO
DONNIE DARKO
IL DONO
DOOD EIND
DOOD IN VENETIË
Doodslag
DOOM
THE DOOM GENERATION
DOOMSDAY
DOOR DE WIND GEJAAGD (EL VIENTO SE LLEVO LO QUE)
DOOR IN THE FLOOR
THE DOORS: WHEN YOU'RE STRANGE
Dope
DOPO MEZZANOTTE
LA DOPPIA ORA
Dorsvloer vol confetti
DOS CRIMINES
Dos disparos
DOSSIER K.
The Double (Michael Brandt)
The Double (Richard Ayoade)
DOUBLE JEOPARDY
Double Play (Ernest Dickerson over)
DOUBLE TAKE
DOUBLE TEAM
DOUBLE WHAMMY
DOUBLE YOU STREET
DOUBT
DOUCHES FROIDES
DOUG'S 1E FILM
DOWN
DOWN PERISCOPE
DOWN TO EARTH
DOWN TO YOU
DOWN WITH LOVE
DR. AKAGI
DR. DOLITTLE
DR. DOLITTLE 2
Dr. Seuss' The Lorax
DR. T AND THE WOMAN
DRACULA
DRACULA 2000
Dracula Untold
DRAG ME TO HELL
DRAGON: THE BRUCE LEE STORY
DRAGONBALL: EVOLUTION
DRAGONFLY
DRAGONHEART
DRAKENHEUVEL
DRAKENJAGERS
DRAMA/MEX
Dream House
DREAMCATCHER
DREAMER: MIJN DROOMPAARD
THE DREAMERS
DREAMING BY NUMBERS
A DREAMSCAPE, GAMBLING IN AMERICA
Dredd 3D
DREI
DE DRIE BESTE DINGEN IN HET LEVEN
Drie dvd's met films van Maya Deren
DE DRIE MUSKETIERS
DE DRIE ROVERS
Dries
Drift (Benny Vandendriessche)
DRIFT (Michiel van Jaarsveld)
DRIFTING CLOUDS
DRIJFZAND
DRILLBIT TAYLOR
Drinking Buddies
Drive
DRIVE ANGRY 3D
DRIVEN
DRÔLE DE FÉLIX
Droom & daad
DE DROOM VAN DE BEER
DROOMLAND DDR
The Drop
DROP DEAD GORGEOUS
DROP ZONE
DROPOUTS
DROWNING MONA
Drug War
Du forsvinder
Dubbelspel
THE DUCHESS
DUDE, WHERE IS MY CAR?
DUE AMICI
DUE DATE
THE DUEL PROJECT
DUIMELIJNTJE
The Duke of Burgundy (Maria Rohm over)
THE DUKES OF HAZZARD
Dukhtar
DUMB AND DUMBER
Dumb and Dumber To
DUMB AND DUMBERER: WHEN HARRY MET LLOYD
DUMBLAND
Dummie de Mummie
Dummie de Mummie en de Sfinx van Shakaba
Dummie de Mummie en de tombe van Achnetoet
Dummy Jim
DUMPLINGS
Dunderklumpen
DUNGEONS & DRAGONS
Dunkirk
DE DUNNING BROERS
DUNSTON CHECKS IN
DUNYA & DESIE IN MAROKKO
DUPLEX
DUPLICITY
Durak (The Fool)
DUSKA
Dying of the Light
DYING TO GO HOME