Good Time
Blade Runner 2049
mother!
Detroit
Manifesto (Julian Rosefeldt over)
Wereldvreemde vis- en filmliefhebbers Oude filmsterren in Patagonië

DOOR DE WIND GEJAAGD (EL VIENTO SE LLEVO LO QUE)

Argentinië/Nederland/Frankrijk/Spanje, 1998 | Alejandro Agresti
De Argentijn Alejandro Agresti filmt sneller dan god kan kijken. Hij is pas 36 jaar maar heeft tien films op zijn naam staan, waaronder het imponerende Buenos Aires vice versa (1996) over de moeizame verwerking van het Argentijnse dictatoriale verleden. In Door de wind gejaagd blikt Agresti nostalgisch terug op de tijd dat films nog een rol van betekenis speelden.

Agresti is in Nederland geen onbekende. Als 23-jarige kwam hij in 1986 met zijn debuutfilm El hombre que gano la rázon onder zijn arm op uitnodiging van het Filmfestival Rotterdam naar Nederland, om er meteen maar te blijven. In de jaren erna maakte hij zijn films afwisselend in Nederland en Argentinië. Aan filmkritische waardering ontbrak het hem in Nederland niet, zoals onder meer bleek in 1989 toen Secret wedding op het Nederlands Film Festival het Gouden Kalf voor de beste film kreeg. Halverwege de jaren negentig bekoelde de liefde tussen Agresti en Nederland nadat de VPRO zijn film El acto en cuestión niet in zijn geheel maar in drie delen uitzond. Toen korte tijd later de VPRO niets zag in zijn scenario voor Buenos Aires vice versa voelde Agresti zich 'als een lulletje' behandeld en verdween hij woedend naar Argentinië.
Buenos Aires vice versa is zo'n goede film omdat vorm en inhoud perfect met elkaar in balans zijn. In Agresti's vorige films was dat vaak niet het geval, omdat de maker graag imponeerde met virtuoze staaltjes visuele bluf, die ten koste gingen van de inhoud. In Buenos Aires vice versa hebben de personages als slachtoffers van of als medeplichtigen aan het dictatoriale militaire regime, dat in de jaren zeventig beestachtig tekeer ging, elk houvast in het leven verloren. De film vertaalt dit meesterlijk in het camerawerk dat de kijker nooit een comfortabel overzicht gunt. Buenos Aires vice versa werd in 1997 gevolgd door het tussendoortje La cruz. De basis van de matig geslaagde satire op filmcritici lag in restmateriaal dat in de montage van Buenos Aires vice versa was gesneuveld. Met Door de wind gejaagd presenteert Agresti weer een volwaardige speelfilm.

Afgeragde filmkopieën
Door de wind gejaagd speelt zich af in de jaren zeventig. De film volgt de belevenissen van een jonge taxichauffeuse (Vera Fogwill), die na een ruzie met haar baas met haar taxi Buenos Aires ontvlucht, om na een bizar ongeluk — de weg houdt gewoon op, zodat de auto van het talud naar beneden tuimelt — in een klein dorpje in Patagonië terecht te komen. In het gehucht zijn radio en televisie nog niet doorgedrongen, de bioscoop is het enige vertier. Omdat het dorp in een verre uithoek ligt, krijgt de bioscoop altijd afgeragde filmkopieën. Als gevolg van filmbreuken zijn de actes vaak in de verkeerde volgorde aan elkaar geplakt. Waarmee de filmtitel is verklaard.
Wat volgt is een aburdistische schets van een aantal vrolijk-geschifte dorpelingen, die in het dagelijks leven voortdurend oneliners uit oude films citeren, waarbij de voorkeur uitgaat naar oude films met Edgar Wexley (Jean Rochefort). Onder de wereldvreemde types bevindt zich een filmcriticus, een mensensoort waar Agresti geen hoge pet van op heeft. Het meest bizarre personage is een geniale dorpsbewoner, die met zijn baanbrekende inzichten echter nogal laat is: achtereenvolgens ontdekt hij als een Einstein-après-la-lettre de relativiteitstheorie, als een late Freud de betekenis van seks en als een in de verkeerde eeuw geboren Marx de communistische utopie. Omdat hij de mensheid wil laten profiteren van zijn inzichten reist hij telkens naar Buenos Aires, waar men hem ongetwijfeld voor een gek verslijt, totdat hij zijn gelijkheidsideaal begint te prediken als toevallig de militairen net de macht hebben gegrepen. Zijn hulpeloze poging om na terugkeer in het dorp uit te leggen hoe hij is gemarteld, leidt tot de aangrijpendste scène uit de film.

Geïdealiseerd verleden
Dat het verleden Agresti niet loslaat, wekt geen bevreemding. Twee jaar geleden merkte hij in een interview op woedend te zijn "dat de beulen en moordenaars nog steeds vrij rondlopen en nu het masker van de democratie dragen. Er is een deal gesloten tussen militairen en politici om niet te vervolgen, maar daar kun je nooit tevreden mee zijn." Dit politieke aspect is in Door de wind gejaagd overigens een zijlijn, de film doet met zijn nostalgische toon vooral denken aan Cinema paradiso. We treffen hetzelfde verlangen aan naar een onschuldige, eenvoudige wereld, waarin de bioscoop nog een bindende functie vervulde. We mogen aannemen dat Agresti het ondanks de kluchtigheid waarin de film af en toe verzandt serieus bedoelt, want hij heeft uitgesproken opvattingen over het moderne stadsleven. "Mensen wonen in steden omdat de samenleving hen er toe dwingt, met als gevolg rotzooi en ziekte."
Door de wind gejaagd is zijn 'Recherche du temps perdu', waarbij het hem niet gaat om een geobjectiveerde reconstructie, maar om de verbeelding van een geïdealiseerd verleden. Daar is niets mis mee, maar wel een probleem is dat Door de wind gejaagd weliswaar een aangename nostalgische sfeer ademt — veel warme beelden van het zonovergoten landschap in Patagonië — maar ontbreekt aan een duidelijke richting. Na een sterk begin, dat een verhandeling over de sociale rol van film doet vermoeden, wordt de film rommeliger doordat hij teveel zijpaden inslaat.
Ook de vondst om Jean Rochefort aan het einde van de film in levenden lijve in het dorp te laten opduiken, loopt vast op het gebrek aan een vaste koers. De als een held binnengehaalde Rochefort keuvelt wat en wordt een liefdesprooi, maar heeft geen duidelijke functie. Het gebrek aan richting moet worden verhuld door de voice over van de taxichauffeuse, die aan het einde van de film als de televisie in het dorp de macht van de cinema heeft gebroken, tot de triviale slotsom komt, dat "er nog hoop is zolang iemand ons een verhaal vertelt dat ons pakt en meevoert, dat ons tegenslagen en ellende doet vergeten."
Door de wind gejaagd roept voortdurend het vermoeden van een briljante film op, maar lost de belofte niet in.

Jos van der Burg



top
DOOR DE WIND GEJAAGD (EL VIENTO SE LLEVO LO QUE)

April 1999 #199

Productie
Alejandro Agresti
Thierry Forte
Regie en scenario
Alejandro Agresti
Camera
Mauricio Rubinstein
Geluid
Fernando Soldevilla
Montage
Alejandro Brodershon
Art direction
Floris Vos
Muziek
Paul Michael van Brugge
Met
Vera Fogwill
Jean Rochefort
Angela Molina
Fabián Vena
Ulises Dumont

Kleur, 90 minuten

Distributie
Filmmuseum
Te zien
vanaf 15 april

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


D

D'Ardennen
D.O.A.P. (DEATH OF A PRESIDENT)
DA MO FANG
THE DA VINCI CODE
DAAR IN DAT LAND (V TOJ STRANJE)
DADDY AND PAPA
DADDY DAY CARE
Daddy's Home
DAENS
Een dag in 't jaar (Margot Schaap over)
DE DAG VAN DE WANHOOP
DAGEN ZONDER LIEF
Daglicht
THE DAILY NATION
DAINIPPONJIN
DAKOTA
DAL DER ZUCHTEN
DALECARLIANS
DAM STREET
DAMAGE
DAMIAAN
THE DAMNED
Damsels in Distress
DAN IN REAL LIFE
Dance Academy: de film
DANCE FLICK
DANCE ME TO MY SONG
DANCE OF DUST (RAKHS-E-KHAK)
DANCE OF THE VAMPIRES
DANCE OF THE WIND
DANCE WITH ME
Dancer
DANCER IN THE DARK
THE DANCER UPSTAIRS
Dancing Arabs
DANCING DREAMS
DANGER: DIABOLIK
THE DANGEROUS LIVES OF ALTAR BOYS
A Dangerous Method
DANGEROUS MINDS
The Danish Girl
Danny Collins
Dans la maison
DANS LA VIE
DANS VOOR HET LEVEN
DANS, GROZNY DANS (THE DAMNED AND THE SACRED)
LA DANSE — LE BALLET DE L'OPÉRA DE PARIS
Dansen op de vulkaan
La danseuse (Stéphanie Di Giusto en Soko over)
DANTE'S PEAK
Daphne (Peter Mackie Burns over)
DARATT
DAREDEVIL
THE DARJEELING LIMITED
THE DARK
DARK BLUE
DARK CITY
DARK HORSE
The Dark Horse (James Napier Robertson over)
DARK IS RISING
THE DARK KNIGHT
The Dark Knight Rises
Dark Places
Dark Skies
The Dark Tower
DARK WATER (Hideo Nakata)
DARK WATER (Walter Salles)
DARKDRIVE
The Darkest Hour
DARKNESS
DARKNESS IN TALLINN
DARWIN'S NIGHTMARE
DARWINS VERSTEKELING. BEAGLE, IN HET KIELZOG VAN DARWIN
DATE MOVIE
DATE NIGHT
The Daughter
Daughters of Malakeh
Daughters of the Dust
DAVE
DAWN OF THE DEAD (George A. Romero)
DAWN OF THE DEAD (Zack Snyder)
Dawn of the Planet of the Apes
THE DAY AFTER TOMORROW
THE DAY I BECAME A WOMAN
THE DAY I WILL NEVER FORGET
DAY NIGHT DAY NIGHT
DAY OF THE DEAD
THE DAY THE EARTH STOOD STILL
THE DAY THE SUN TURNED COLD
The Day Will Come
DAYBREAK
DAYBREAKERS
DAYLIGHT
THE DAYS
THE DAYTRIPPERS
Dazed and Confused
DE BATTRE MON COEUR S'EST ARRÊTÉ
DE FORCE AVEC D'AUTRES
De rouille et d'os
DE-LOVELY
Dead Body Welcome
THE DEAD GIRL
DEAD LEAVES
DEAD MAN
THE DEAD MAN 2: RETURN OF THE DEAD MAN
Dead Man Down
DEAD MAN WALKING
DEAD MAN'S SHOES
DEAD PRESIDENTS
Deadfall
Deadly Virtues: Love.Honor.Obey
Deadpool
The Deal
Deal
DEALING AND WHEELING IN SMALL ARMS
DEAR FRANKIE
DEAR JOHN
DEAR WENDY
Dear White People
DEAR ZACHARY: A LETTER TO A SON ABOUT HIS FATHER
DEATH AND THE MAIDEN
DEATH AT A FUNERAL
DEATH BECOMES HER
Death Note
DEATH RACE
DEATH SENTENCE
DEATH TO SMOOCHY
Débarquement immédiat
The Debt
THE DEBT COLLECTOR
IL DECAMERON
DECEPTION
DECK THE HALLS
DECONSTRUCTING HARRY
DEEP BLUE
DEEP BLUE SEA
The Deep Blue Sea
THE DEEP END
Deep End (Terugzien)
DEEP IMPACT
DEEP IN THE WOODS
DEEP RISING
Deepwater Horizon
DEFIANCE
DEFINITELY, MAYBE
The Deflowering of Eva van End (Slow Crtiticism: De ontmaagding van Eva van End)
Dégradé
DEINING
DÉJÀ VU
Dekalog
DEKALOOG
DELBARAN
La délicatesse
DÉLITS FLAGRANTS
DELIVER US FROM EVIL (Amy Berg)
DELIVER US FROM EVIL (Ole Bornedal)
Deliver Us From Evil (Scott Derrickson)
THE DELIVERY
The Delivery Guy (Raznoschik)
Delivery Man
DELLAMORTE DELLAMORE
DELTA
DEMAIN DES L'AUBE
Demain tout commence
DEMOLITIAN MAN
Demolition (Jean-Marc Vallée over)
DEMON KNIGHT
Denial
DENISE CALLS UP
DENKEND AAN HOLLAND
DENNIS HOPPER: THE DECISIVE MOMENTS
DENNIS P.
DENNIS THE MENACE
THE DEPARTED
DEPARTMENT 36
DEPARTURES
DERECHO DE FAMILIA aka FAMILY LAW
Le dernier coup de marteau
DES HOMMES ET DES DIEUX
The Descendants
THE DESCENT
Desde allá
DESERT FLOWER
IL DESERTO ROSSO
DESI
El Desierto
DESMOND EN HET MOERASMONSTER
Despair
DESPERADO
DESPERATE MEASURES
DESPERATE REMEDIES
DESPERAUX: DE DAPPERE MUIS
DESPICABLE ME
Despicable me 2
Despicable Me 3/Verschrikkelijke Ikke 3
Después de Lucía
LES DESTINÉES SENTIMENTALES
DESTINY TURNS ON THE RADIO
DESTRICTED
Detachment
Detroit
DETROIT ROCK CITY
DEUCE BIGALOW MALE GIGOLO
DEUCE BIGALOW: AMERICAN GIGOLO
Deux jours, une nuit
DEVIL
The Devil Inside
THE DEVIL WEARS PRADA
DEVIL'S ADVOCATE
The Devil's Double
Devil's Knot
THE DEVIL'S MINER
THE DEVIL'S OWN
THE DEVIL'S REJECTS
DEVILS ON THE DOORSTEP
Dheepan (Jacques Audiard over)
EL DIA DE LA BESTIA
DIABOLIQUE
LA DIABOLIQUES
DIALOGUE AVEC MON JARDINIER
DIALOOGOEFENING NO.1: STAD
DIAMONDS OF THE NIGHT
Diana
Diana Vreeland: The Eye Has to Travel
Diary of a Teenage Girl
DIARY OF A TIMES SQUARE THIEF
DIARY OF THE DEAD
DICK
The Dictator
DID YOU HEAR ABOUT THE MORGANS
DIE ANOTHER DAY
DIE HARD 4.0
DIE HARD WITH A VENGEANCE
Die laatste zomer
DIEF!
Diego Star
DIEP
DIFFERENT CINEMA VOLUME 3
DIFFERENT FOR GIRLS
Difret (Zeresenay Mehari over)
Dikkertje Dap
THE DILEMMA
UN DIMANCHE A KIGALI
Het diner
DINNER FOR SCHMUCKS
DINOSAUR
Dior and I
Diplomatie (Volker Schlöndorff over)
DIRTY DANCING 2
DIRTY DIARIES
Dirty Grandpa
DIRTY MIND
DIRTY PRETTY THINGS
DIS-MOI QUE JE RÊVE
THE DISAPPEARANCE OF ALICE CREED
The Disappearance of Eleanor Rigby
Disappearing Landscape
DISASTER MOVIE
DISCLOSURE
DISCO PIGS
THE DISCOVERY OF HEAVEN
LES DISEURS DE VÉRITÉ
DISGRACE
DISNEY'S TARZAN
DISTANCE
La distancia
THE DISTINGUISHED GENTLEMAN
THE DISTRICT
DISTRICT 9
DISTURBIA
DIVA DOLOROSA
Divergent
The Divergent Series: Allegiant
Divergent Series: Insurgent
The Divide
DIVINE INTERVENTION
DIVINE SECRETS OF THE YA-YA SISTERHOOD
DIVINE TRASH
THE DIVING BELL AND THE BUTTERFLY
Il DIVO
DIVORCING JACK
Django (Étienne Comar)
Django (Sergio Corbucci)
Django Unchained
DO NOT DISTURB (Dick Maas)
Do Not Disturb (Yvan Attal)
The Do-Deca-Pentathlon
DOBERMANN
Doctor Strange
DODGEBALL
DOG SOLDIERS
A Dog's Purpose
DOGMA
DOGTOOTH
DOGTOWN AND Z-BOYS
DOGVILLE
DOGVILLE CONFESSIONS
Dokter Pulder zaait papavers
DOKTOR MABUSE, DER SPIELER
IL DOLCE E L'AMARO
Dolfje Weerwolfje
De dolle tweeling
De dolle tweeling 2
De dolle tweeling 3
DOLLS
DOLORES CLAIBORNE
Dom/The House
DOMESTIC DISTURBANCE
DE DOMINEE
DOMINO
The Domino Effect
DOMWEG GELUKKIG
DON (Arend Steenbergen)
DON (Farhan Akhtar)
Don Jon
DON'S PLUM
Don't Be Afraid of the Dark
Don't Breathe
DON'T COME KNOCKING
DON'T LOOK BACK
DON'T LOOK NOW
DON'T SAY A WORD
DON'T STOP THE SHOW
DONDERBROEK
DONKEY PUNCH
Donkeyote
DONNIE BRASCO
DONNIE DARKO
IL DONO
DOOD EIND
DOOD IN VENETIË
Doodslag
DOOM
THE DOOM GENERATION
DOOMSDAY
DOOR DE WIND GEJAAGD (EL VIENTO SE LLEVO LO QUE)
DOOR IN THE FLOOR
THE DOORS: WHEN YOU'RE STRANGE
Dope
DOPO MEZZANOTTE
LA DOPPIA ORA
Dorsvloer vol confetti
DOS CRIMINES
Dos disparos
DOSSIER K.
The Double (Michael Brandt)
The Double (Richard Ayoade)
DOUBLE JEOPARDY
Double Play (Ernest Dickerson over)
DOUBLE TAKE
DOUBLE TEAM
DOUBLE WHAMMY
DOUBLE YOU STREET
DOUBT
DOUCHES FROIDES
DOUG'S 1E FILM
DOWN
DOWN PERISCOPE
DOWN TO EARTH
DOWN TO YOU
DOWN WITH LOVE
DR. AKAGI
DR. DOLITTLE
DR. DOLITTLE 2
Dr. Seuss' The Lorax
DR. T AND THE WOMAN
DRACULA
DRACULA 2000
Dracula Untold
DRAG ME TO HELL
DRAGON: THE BRUCE LEE STORY
DRAGONBALL: EVOLUTION
DRAGONFLY
DRAGONHEART
DRAKENHEUVEL
DRAKENJAGERS
DRAMA/MEX
Dream House
DREAMCATCHER
DREAMER: MIJN DROOMPAARD
THE DREAMERS
DREAMING BY NUMBERS
A DREAMSCAPE, GAMBLING IN AMERICA
Dredd 3D
DREI
DE DRIE BESTE DINGEN IN HET LEVEN
Drie dvd's met films van Maya Deren
DE DRIE MUSKETIERS
DE DRIE ROVERS
Dries
Drift (Benny Vandendriessche)
DRIFT (Michiel van Jaarsveld)
DRIFTING CLOUDS
DRIJFZAND
DRILLBIT TAYLOR
Drinking Buddies
Drive
DRIVE ANGRY 3D
DRIVEN
DRÔLE DE FÉLIX
Droom & daad
DE DROOM VAN DE BEER
DROOMLAND DDR
The Drop
DROP DEAD GORGEOUS
DROP ZONE
DROPOUTS
DROWNING MONA
Drug War
Du forsvinder
Dubbelspel
THE DUCHESS
DUDE, WHERE IS MY CAR?
DUE AMICI
DUE DATE
THE DUEL PROJECT
DUIMELIJNTJE
The Duke of Burgundy (Maria Rohm over)
THE DUKES OF HAZZARD
Dukhtar
DUMB AND DUMBER
Dumb and Dumber To
DUMB AND DUMBERER: WHEN HARRY MET LLOYD
DUMBLAND
Dummie de Mummie
Dummie de Mummie en de Sfinx van Shakaba
Dummie de Mummie en de tombe van Achnetoet
Dummy Jim
DUMPLINGS
Dunderklumpen
DUNGEONS & DRAGONS
Dunkirk
DE DUNNING BROERS
DUNSTON CHECKS IN
DUNYA & DESIE IN MAROKKO
DUPLEX
DUPLICITY
Durak (The Fool)
DUSKA
Dying of the Light
DYING TO GO HOME