Dogman
BlacKkKlansman
3 Faces
Plaire, aimer et courir vite
Laurie Anderson over Chalkroom
Onder sluiers wachten

L' ENFANT ENDORMI

België/Marokko, 2004 | Yasmine Kassari
In l'enfant endormi wachten eenzame Marokkaanse plattelandsvrouwen tot het leven verder gaat.

Veel beelden uit dit sterke speelfilmdebuut van de Marokkaanse regisseuse Yasmine Kassari blijven bij; zelf moet ik het meest denken aan in bonte sluiers gehulde vrouwen, onderuitgezakt tegen hun huizen op het dorre platteland van de Maghreb. Ze zeggen weinig tegen elkaar, turen alsmaar naar de horizon, vergeefs wachtend tot hun clandestien naar Europa geëmigreerde mannen terugkeren. Ook de foetus in Zeinabs buik wacht — middels witte magie ingeslapen om pas ter wereld te komen als vader er weer is.
In een wereld waar zelfs baby's wachten tot het leven doorgaat, lijken stilte en stilstand de norm. De dag van het huwelijk, de één na laatste dag dat Zeinab haar geliefde ziet, slijt zij gesluierd en volgens traditioneel gebruik roerloos zittend op de grond, terwijl de mannen buiten feestvieren. De volgende maanden wisselen haast onmerkbaar; de vaste routine wordt slechts nu en dan onderbroken door een videoboodschap uit het verre Europa — waar de mannen hopeloos wachten op werk en te vermoeid zijn om iets liefs tegen de camera te zeggen. Muziek kent de film nauwelijks; terugdenkend aan l'enfant endormi hoor ik vooral vee grazen en de wind zachtjes blazen.

Verdorde vrouwen
Kassari en cameraman Yorgos Arvanatis (vaste cameraman van Theo Angelopoulos) vangen dit klimaat van berusting en verveling, van toverij en oeroude rituelen, armoe en woestijnstof in lange, wijdse takes, waardoor de film ook zelf soms lichtjes indommelt. Maar waarschijnlijk is dat de beste manier om een werkelijkheid na te bootsen waarin het geloof in het bovennatuurlijke niet botst op gestuntel met videocamera's, en ook de enige manier waarop alle dimensies van het dorpsleven aan het licht kunnen worden gebracht. Wijselijk weigert de in Brussel wonende cineaste een standpunt in te nemen tegenover het schijnbaar 'primitieve' ritueel van het inslapen, en evenmin veroordeelt ze de mannen omdat ze hun vrouwen aan het lot overlaten. Die mannen gaan volgens Kassari immers vaak een nog afschuwelijker leven tegemoet dan de achterblijvers — kijk maar naar haar documentaire quand les hommes pleurent, een onverbloemde visie op het slavenbestaan dat illegale Marokkaanse arbeiders in Spanje veelal leiden. 'Het systeem gijzelt iedereen', aldus Kassari in de persmap.
Niettemin staat in l'enfant endormi aan de hand van vijf generaties achterblijvers het lot van de vrouwen centraal. Vrouwen die verdorren als ze te lang trouw blijven aan de steeds verder vervagende herinnering aan hun man, maar die achter slot en grendel eindigen zodra ze met iemand anders hebben gezoend. Vrouwen ook die eigenlijk te mooi zijn om altijd gesluierd rond te lopen, en die Kassari in navolging van Iraanse cineasten als Abbas Kiarostami (ten), Jafar Panahi (the circle) en Samira Makhmalbaf (the day i became a woman) dan ook zonder sluier durft te laten zien. En dan niet alleen zonder sluier, maar bovendien zonder gêne en zonder drammerij, heel simpel, wanneer Zeinab en haar vriendin Halima in een meer gaan skinnydippen. Dat Kassari hier dicht bij haar personages komt in plaats van kuis afstand te houden, voelt even vanzelfsprekend en natuurlijk als de rest van de film. Die had hoogstens hier en daar wat meer mogen sprankelen.

Kevin Toma



top
L' ENFANT ENDORMI

Oktober 2006 #281

Productie
Jean-Jacques Andrien
Regie en scenario
Yasmine Kassari
Montage
Susana Rossberg
Camera
Yorgos Avanitis
Muziek
Koussan Achod
Armand Amar
Lévon Minassian
Art direction
Abdelkader Abdessamie
Met
Mounia Osfour
Rachida Brakni
Nermine Elhaggar
Fatna Abdessamie
Khamsa Abdessamie
Issa Abdessamie
Mimoun Abdessamie

Kleur, 95 minuten

Distributie
Filmmuseum
Te zien
vanaf 5 oktober

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


E

E.T. — THE EXTRA TERRESTRIAL
THE EAGLE
EAGLE EYE
THE EAGLE HUNTER'S SON
The Eagle Huntress
Early Summer
EARTH
Earth: een onvergetelijke dag
EAST IS EAST
EAST PALACE, WEST PALACE
Eastern Boys (Robin Campillo over)
EASTERN PLAYS
EASTERN PROMISES
EASY RIDERS, RAGING BULLS
EASY VIRTUE
EAT DRINK MAN WOMAN
EAT PRAY LOVE
Eat Sleep Die
L' EAU FROIDE
ECCENTRICITIES OF A BLONDE-HAIRED GIRL
ECHOES OF WAR
HET ECHTE LEVEN
Een echte Vermeer
L' economie du couple
L' écume des jours
ED GEIN
ED WOOD
Eddie the Eagle
Éden (Bruno Safadi)
Eden (Mia Hansen-Løve)
EDEN (Michael Hoffmann)
EDEN LAKE
THE EDGE
THE EDGE OF DARKNESS
The Edge of Seventeen (Previously Unreleased)
Edge of Tomorrow 3D
EDISON
Edmond (Nina Gantz)
EDMOND (Stuart Gordon)
EDTV
THE EDUKATORS
EDVARD MUNCH
EEN ANDER ZIJN GELUK
EEN DROOMREIS DAKAR — TIMBOEKTOE
EEN MANIER OM THUIS TE KOMEN: UMOJA LIVE
EEN REIS DOOR DE LEEGTE SYDNEY — PERTH
EEN STUKJE BLAUW IN DE LUCHT
EENMAAL GESLAGEN, NOOIT MEER BEWOGEN
EENOOG KONING
DE EENZAAMHEID VAN DE PRIEMGETALLEN
DE EETCLUB
EFFIE BRIEST
LES ÉGARÉS
EGGS
Eggshells
EIGHT LEGGED FREAKS
Eine Minute Dunkel (Dreileben)
DER EINSTEIN DES SEX
Eisenstein in Guanajuato
El Bulli — Cooking in Progress
ELDORADO
ELECTION
ELECTION 1 & 2
ELECTRIC SHADOWS
ELECTROMA
Elefante blanco
ELEGY
ELEGY FROM RUSSIA — SKETCHES FOR SLEEP
THE ELEMENT OF CRIME
ELEMENTAIRE DEELTJES
Elena
ELENI
ELEPHANT
Elephant Song
ELF
ELI, ELI, LEMA, SABACHTANI?
Elias: alle ankers vooruit!
ELIXIR D'ANVERS
ELIZABETH: THE GOLDEN AGE
ELIZABETHTOWN
ELLA ENCHANTED
Elle
ELLE S'APPELLE SABINE
Elle s'en va
ELLEN TEN DAMME — AS I WAS WONDERING WHERE THIS MIXED-UP LITTLE LIFE OF MINE WAS LEADING TO
Elles
ELLING
ELLIS IN GLAMOURLAND
Elser
Elvis & Nixon
Elysium
Emil & Ida van de Hazelhoeve
EMMA
De Emoji Film
THE EMPEROR AND THE ASSASSIN
THE EMPEROR'S WIFE
EMPIRE FALLS
THE EMPIRE STRIKES BACK
L' EMPLOI DU TEMPS
EMPLOYEE OF THE MONTH
EMPORTE-MOI
L' EMPREINTE DE L'ANGE
EMPTIES
En amont du fleuve
EN AVOIR (OU PAS)
EN BEERTJE DAN?
EN HET LEVEN GAAT DOOR
EN LA CIUDAD
EN LA CIUDAD SIN LÍMITES
EN PASSANT
EN PLEIN COEUR
EN SOAP
En waar de sterre bleef stille staan
ENCHANTED
Encierro 3D: Bull Running in Pamplona
ENCOUNTERS AT THE END OF THE WORLD
END OF DAYS
The End of Fear (Barbara Visser over)
THE END OF THE AFFAIR
END OF THE CENTURY
THE END OF THE LINE
The End of the Tour
THE END OF VIOLENCE
End of Watch
Endless Love
ENDURING LOVE
Enemy
ENEMY AT THE GATES
ENEMY OF THE STATE
Une enfance
L' ENFANCE NUE
L' ENFANT
L' ENFANT ENDORMI
Les enfants du paradis
DE ENGEL VAN DOEL
ENGELCHEN
THE ENGLISH PATIENT
THE ENGLISHMAN WHO WENT UP A HILL, BUT CAME DOWN A MOUNTAIN
Engrenages
ENIGMA (Michael Apted)
ENIGMA (Paul Ruven)
ENOUGH
Enough Said
ENRON: THE SMARTEST GUYS IN THE ROOM
ENSEMBLE, C'EST TOUT
ENTER THE VOID
Enthouziasm — symfonia Donbassa
Entourage
ENTRE LAS PIERNAS
ENTRE LES MURS
Epic
EPIC MOVIE
EPISODE 3: 'ENJOY POVERTY'
An Episode in the Life of an Iron Picker
The Equalizer
The Equalizer 2
Equals
EQUILIBRIUM
Er ist wieder da
ERAGON
ERASER
ERASERHEAD
Erbarme Dich
De erfenis (Daan's Inheritance)
ERIN BROCKOVICH
ERMO
Ernest & Célestine
ERNST, BOBBIE EN HET GEHEIM VAN DE MONTA ROSSA
ERNST, BOBBY EN DE GESLEPEN ONIX
EROS
EROTIQUE
Escape Plan
Escape Room
THE ESCAPIST
Escobar
EL ESPINAZO DEL DIABLO/THE DEVIL'S BACKBONE
Essential Killing
ESTÔMAGO
Et maintenant on va où?
UN ÉTÉ À LA GOULETTE
L' ÉTÉ INOUBLIABLE
ETERNAL SUNSHINE OF THE SPOTLESS MIND
L' ÉTERNITÉ ET UN JOUR (MIA ECONIOTITA KE MIA MERA)
ÊTRE ET AVOIR
Etwas besseres als den Tod (Dreileben)
EUREKA
EUROTRIP
EVA PERÓN, THE TRUE STORY
EVAN ALMIGHTY
EVE'S BAYOU
EVEN COWGIRLS GET THE BLUES
EVENING
THE EVENING STAR
EVENING'S CIVIL TWILIGHT IN EMPIRES OF TIN
The Event (Sergei Loznitsa)
THE EVENT (Thom Fitzgerald)
EVENT HORIZON
EVER AFTER: A CINDERELLA STORY
Everest
EVERLASTING MOMENTS
EVERY STEWARDESS GOES TO HEAVEN
Everybody Wants Some!!
Everyday
EVERYDAY GOD KISSES US ON THE MOUTH
EVERYONE SAYS I LOVE YOU
EVERYTHING IS ILLUMINATED
Everything Will Be Fine
Everything, Everything
Evet, I Do!
Evil Dead
EVIL WOMAN
EVITA
EVOLUTION
Évolution
EX DRUMMER
Ex Machina (Imagine Film Festival)
Ex Press
EXAM
EXILED
EXILS
EXISTENZ
EXIT (EXI+)
EXIT THROUGH THE GIFT SHOP
EXIT WOUNDS
Exodus: Gods and Kings
THE EXORCIST
EXORCIST: THE BEGINNING
EXORCIST: THE ORIGINAL PREQUEL
EXOTICA
EXPEDITIE BERENKLAUW
EXPEDITIE DOOR DE GOBI-WOESTIJN
EXPEDITIE DOOR NIEUW-GUINEA
EXPEDITIE NAAR DE ZUIDPOOL
THE EXPENDABLES
The Expendables 2
Expendables 3
DAS EXPERIMENT
Experimenter
EXTRAÑO
EXTREME JUSTICE
EXTREME MEASURES
Extremely Loud & Incredibly Close
THE EYE (Danny & Oxide Pang)
THE EYE (David Moreau, Xavier Palud)
THE EYE 2 (Danny & Oxide Pang)
EYE FOR AN EYE
Eye in the Sky
EYE OF THE BEHOLDER
The Eyes of My Mother
EYES WIDE OPEN
EYES WIDE SHUT
Jean Epstein-box