The Killing of a Sacred Deer
Visages villages
Happy End
A Ghost Story
Battle of the Sexes
Nelly (Emmanuelle Béart) en Mr. Arnaud (Michel Serrault) hebben een stille relatie De dingen die voorbijgaan

NELLY ET MR. ARNAUD

Frankrijk, 1995 | Claude Sautet
Met het melancholieke Nelly et Mr. Arnaud heeft Claude Sautet bijna een remake gemaakt van zijn succesvolle vorige film Un coeur en hiver. Ook Nelly et Mr. Arnaud is een gevoelige film waarin de angst van de mens om zich werkelijk open te stellen een belangrijk thema is. De vrouwelijke hoofdrol is opnieuw voor de Franse filmster Emmanuelle Béart.

Nog niet zo lang geleden was Emmannuelle Béart te zien in een filmpje in het NOS-journaal. Ze was een van de vele demonstranten die zich in een kerk in Parijs hadden verzameld om te protesteren tegen de dreigende uitzetting van grote aantallen immigranten uit Frankrijk. Béart was woedend en argumenteerde heftig met een paar agenten die de kerk wilden ontruimen. Het was een interessant spektakel om deze actrice nu eens in de werkelijkheid en niet als actrice te zien. Ze gebaarde veel, sprak snel en boos, en sloeg verder geen acht op de camera. Een heel ander personage, kortom, dan de vrouwen die ze meestal neerzet op het witte doek. Alleen al de zo openbare boosheid was in contrast met het gesloten en bijna ouderwets mysterieuze masker dat de door haar gespeelde karakters in de films dragen.
In haar twee laatste films, beiden geregisseerd door Claude Sautet, speelt Béart min of meer dezelfde vrouw. Een Franse schoonheid van het type waar je de viool meteen bij verzint. Elegant, afstandelijk maar vriendelijk, en vooral zeer beheerst. Een vrouw die er pas in hoge nood toe over zal gaan haar emoties te tonen. Een perfect projectiescherm dus, voor de mannen om haar heen in de film en ook voor de toeschouwer. Maar de personages van Béart zijn ook meer dan dat. Ze intrigeert omdat ze, zeker in de films van Sautet, terughoudend en kwetsbaar is, maar ook vastberaden en daadkrachtig. Zelfs in La belle noiseuse van Jacques Rivette, waarin zij voor driekwart van de vier uur die de film duurt, geheel ontkleed poseert als schildersmodel, geeft Béart de macht niet zomaar uit handen. Terwijl je je langdurig mag vergapen aan haar lichaam (de actrice zelf noemde de film 'un monument pour Emmanuelle 25 ans') leidt Béart de aandacht ook weer van dit lichaam weg. Ze richt onze aandacht op de machtsstrijd met schilder Piccoli. Ze wint het niet, maar het gevecht blijft lange tijd onbeslist en spannend.

Onaantastbaarheid
Béart is nu Nelly in Nelly et Mr. Arnaud, een film die al in 1995 is gemaakt maar gelukkig toch nog de Nederlandse bioscopen bereikt. Net als Un coeur en hiver gaat Nelly et Mr. Arnaud over de dingen die mensen aan zich voorbij laten gaan uit angst dat zij hun onaantastbaarheid zullen verliezen. Na een ontmoeting via een gemeenschappelijke vriendin vraagt de oude Mr. Arnaud (Michel Serrault) de jonge Nelly voor hem te komen werken. Hij is zijn memoires aan het schrijven over zijn werk als magistraat in de Franse kolonie Polynesië en wil dat zij het manuscript uittikt en bewerkt. Deze taak stelt haar in de gelegenheid werk te doen dat ze graag doet, en geeft hem de gelegenheid haar bij zich te hebben en over zijn leven te vertellen.
Zowel Nelly als Mr. Arnaud zijn behoedzame mensen die ook redenen hebben om deze behoedzaamheid te bewaken. De oude Arnaud is bezig zijn leven af te ronden. Hij overdenkt zijn vroegere bestaan in zijn geschriften en ritualiseert dit afscheid in het wegschenken van al zijn boeken aan de Parijse Bibliothèque Nationale. Nelly is net uit een ingeslapen langdurige relatie gestapt en probeert een nieuw leven op te bouwen. Tussen de twee ontwikkelt zich een verstandhouding en vriendschap die veel verder reikt maar in dat opzicht onbenoemd blijft. Zo gauw de gevoelens te voelbaar dreigen te worden vallen ze terug op het zakelijke contract dat ze hebben afgesloten. Zo uit Mr. Arnaud zijn jaloezie op Nelly's nieuwe minnaar indirect in het verwijt dat zij afgeleid is en zich niet genoeg concentreert. Nelly op haar beurt verwerkt Arnauds plotselinge vertrek door zich meteen aan het werk te zetten dat hij voor haar heeft achter gelaten.

Stilte en zelfbeheersing
Wat het milieu betreft doen Sautets laatste films denken aan de films van Woody Allen. De personages zijn welgestelde intellectuelen die hun geld verdienen in creatieve beroepen en veel van dat werk houden, maar verder niet erg gelukkig zijn. Groot verschil met Allens films is echter dat de personages hun wanhoop daar verbergen in oeverloze komische mono- en dialogen. In Sautets films heerst daarentegen stilte en zelfbeheersing. Als men zich al uitdrukt doet men dat het liefst via het werk. Zo is het enige blijk van de onderdrukte passie van de verstarde vioolbouwer (Daniel Auteuil) in Un coeur en hiver zijn aandringen om Béarts viool nog verder te perfectioneren. Maar ook de veel minzamere, haast openhartige ex-magistraat Mr. Arnaud spreekt tot Nelly via zijn geschriften. En Nelly zelf zwijgt zo hardnekkig over haar emoties dat ze bijna niet meer in de gaten heeft wat haar beweegredenen zijn. Wanneer je vervolgens als recensent wel in woorden wilt uitdrukken wat Sautets films nu zo rijk, ontroerend en wijs maakt kan je bijna niet anders dan tekort schieten.

Jann Ruyters



top
NELLY ET MR. ARNAUD

Juni 1997 #179

Produktie
Alain Sarde
Regie
Claude Sautet
Scenario
Claude Sautet
Jacques Fieschi
Yves Ulmann
Camera
Jean-Francois Robin
Geluid
Pierre Lenoir
Montage
Jacqueline Thiedot
Met
Emmanuelle Béart
Michel Serrault
Jean-Hugues Anglade

Kleur, 106 minuten

Distributie
Concorde Film
Te zien
vanaf 29 mei

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


N

N — The Madness of Reason
N'OUBLIE PAS QUE TU VAS MOURIR
NA PUTU
NAAR DE KLOTE!
NACHMITTAG
NACHO LIBRE
NACHTRIT
NACHTVLINDER
NADIE CONOCE A NADIE
NADINE
NAISSANCE DES PIEUVRES
NAKED
THE NAKED CITY
NAKED GUN 33 1/3
NAKED IN NEW YORK
THE NAKED PREY
THE NAMESAKE
LA NANA
Nannerl, la soeur de Mozart
THE NANNY DIARIES
NANNY MCPHEE
NANNY MCPHEE AND THE BIG BANG
NAPOLEON
Napoléon
NAQOYQATSI
NARC
NATHALIE
National Gallery (Frederick Wiseman over)
NATIONAL SECURITY
NATIONAL TREASURE
NATIONAL TREASURE: BOOK OF SECRETS
THE NATIVITY STORY
NATURAL BORN KILLERS
Nature
DE NATUURLIJKE RUIMTE
The Navigator
THE NAVIGATORS
NE LE DIS À PERSONNE (TELL NO ONE)
Ne me quitte pas
NEAK SRE
Nebraska
NED KELLY
NEDS
Need for Speed
NEEDFUL THINGS
THE NEGOTIATOR
LA NEGRA ANGUSTIAS
Les neiges du Kilimandjaro
Neighbouring Sounds
NEKO-MIMI
NELL
NELLY ET MR. ARNAUD
Nelsons No. 5
NEMMENO IL DESTINO
Nena
NÉNETTE ET BONI
Neon Bull
The Neon Demon
NEROLIO (Aurelio Grimaldi over)
Neruda
Nerve
THE NET
The Net (Geumul)
THE NETHER-HORROR COLLECTION
NETTOYAGE À SEC
Never a Dull Moment
NEVER BEEN KISSED
NEVER LET ME GO
NEVER TALK TO STRANGERS
THE NEW DAUGHTER
THE NEW GUY
NEW IN TOWN
NEW JERSEY DRIVE
New Kids Nitro
NEW KIDS: TURBO!
NEW MOON: THE TWILIGHT SAGA
NEW POLICE STORY
NEW ROSE HOTEL
THE NEW SWISS FAMILY ROBINSON
THE NEW WORLD
New Year's Eve
NEW YORK MINUTE
NEW YORK, I LOVE YOU
NEW YORK, IMAGES FROM THE EDGE
The Newsroom
THE NEWTON BOYS
NEXT
THE NEXT BEST THING
Next Goal Wins
NEXT STOP WONDERLAND
THE NEXT THREE DAYS
Next to Her
The Nice Guys
Nick
NICK OF TIME
NID DE GUÊPES/THE NEST
NIET ZONDER JOU
DE NIETSNUT
DE NIEUWE AVONTUREN VAN HET MOLLETJE
Nieuwe helden
DE NIEUWE MOEDER
Nieuwe tieten
De nieuwe wildernis
NIGHT AND THE CITY
NIGHT AT THE MUSEUM
NIGHT AT THE MUSEUM: BATTLE OF THE SMITHSONIAN
Night at the Museum: Secret Of The Tomb
A NIGHT AT THE ROXBURY
The Night Before
NIGHT FALLS ON MANHATTAN
NIGHT MAIL
Night Moves
Night of 1000 Hours
THE NIGHT OF THE HUNTER
NIGHT TRAIN (Previously Unreleased)
Night Train to Lisbon
NIGHT WATCH (NOCHNOI DOZOR)
THE NIGHT WE NEVER MET
A NIGHTMARE ON ELM STREET
NIGHTS IN RODANTHE
NIGHTWATCH
NIGHTWATCHING
Nijntje de film
Niko 2: Familiezaken
NIKO EN DE VLIEGENDE BRIGADE
NIL BY MOUTH
NIMA TEMBA SHERPA
Nina
LA NIÑA SANTA
NINA TAKES A LOVER
NINE
NINE MONTHS
NINE QUEENS (NUEVE REINAS)
NINJA ASSASSIN
Ninja Turtles
Ninja Turtles: Out of the Shadows
NINOTCHKA
THE NINTH GATE
NIRGENDWO IN AFRIKA
NIXON
NO
NO COUNTRY FOR OLD MEN
No Escape
NO ET MOI
NO GOOD DEED
NO MAN'S LAND
NO MORE HEROES-DVD BOX
NO ONE KNOWS ABOUT PERSIAN CATS
No Place for a Rebel
NO RESERVATIONS
NO STRINGS ATTACHED
NO TRAINS NO PLANES
NO WAY HOME
Noah
De Nobelprijswinnaar
NOBODY KNOWS
NOBODY'S FOOL
Noces (Stephan Streker over)
LA NOCHE DE LOS GIRASOLES
Una noche sin luna (Previously Unreleased)
Nocturama (Bertrand Bonello over) (Previously Unreleased)
Nocturnal Animals
NÓI ALBINÓI
Noi credevamo
Noma — My Perfect Storm
NOMAD
NÖMADAK TX
Nono, het zigzagkind
De noodkreet in de fles
NOORD-KOREA, EEN DAG UIT HET LEVEN
NOOSE
NORBIT
NORD
Nordvest (Slow Criticism)
NORDWAND
NORMAAL — IK KOM ALTIED WEER TERUG
NORMAL LIFE
NORMAN JEAN AND MARILYN
NORTH
NORTH BY NORTHWEST
NORTH COUNTRY
NORTHFORK
Northwest
NORWEGIAN WOOD
NOSFERATU
LA NOSTRA VITA
NOSTRADAMUS
I nostri ragazzi (Het Diner)
NOT ANOTHER TEEN MOVIE
NOT ONE LESS (YI GE DOU BU NENG SHAO)
NOTEBOEK
THE NOTEBOOK
De Notenkraak
NOTES ON A SCANDAL
NOTHING PERSONAL
NOTHING TO LOSE
Notre jour viendra
Notre paradis
LA NOTTE
NOTTING HILL
NOU, DAT WAS HET DAN?
Le nouveau
Une nouvelle amie
Nova Zembla
The November Man
La novia del desierto
NOW AND THEN
Now You See Me
Now You See Me 2
Now, Forager: A Film About Love & Fungi (Slow Criticism)
NOWHERE
NOWHERE BOY
NSU: German History X
NUAGES. LETTRES À MON FILS
NUE PROPRIÉTÉ
LES NUITS FAUVES
THE NUMBER 23
NUOVOMONDO
NURSE BETTY
THE NUTTY PROFESSOR
THE NUTTY PROFESSOR II: THE KLUMPS
Nymphomaniac
NYNKE