The Killing of a Sacred Deer
Visages villages
Happy End
A Ghost Story
Battle of the Sexes
Hoe gedurfd is dit eigenlijk?

The Tribe

Oekraïne, 2014 | Miroslav Slabosjpitski
Rauwe misdaad tiert welig op een instituut voor dove jongeren. Het is de premisse van een film waarin artistieke apathie voor durf moet doorgaan.

Er zijn twee dingen die The Tribe bijzonder maken, en beide hebben te maken met de dialoog. Eén: er wordt uitsluitend gebarentaal gesproken. Twee: die taal wordt niet ondertiteld. Zelf bestempelt filmmaker Miroslav Slabosjpitski zijn speelfilmdebuut — waarin een nieuwkomer op een dovenschool zich opwerkt in de criminele rang­orde, maar in de problemen raakt wanneer er een vrouw in het spel komt — als een "hommage aan de stille film". Toch blijkt uit niets dat hij de vroege filmkunst daadwerkelijk met enige aandacht heeft bekeken.
Sinds The Tribe vorig jaar op het filmfestival van Cannes in première ging in de Semaine de la Critique — en daar meteen drie prijzen wegsleepte — zijn film en maker keer op keer bekroond. Slabosjpitski werd door de European Film Academy uitgeroepen tot European Discovery of the Year, en de internationale filmkritiek laat zich vrijwel unaniem bewonderend uit over zijn gedurfde vormexperiment. Maar, nog los van de kwestie of een gedurfd experiment ook een geslaagde film oplevert: hoe gedurfd en hoe experimenteel is dit nu eigenlijk?
Door een taal te gebruiken die bijna geen enkele kijker begrijpt (gebarentaal is niet internationaal) veroordeelt Slabosjpitski zijn kijkers hulpeloos tot de positie van buitenstaander. Had hij de film in het Oekraïens opgenomen, dan was het onmogelijk geweest om hem zonder ondertiteling de wereld in te krijgen. Want waarom zo veel dialoog gebruiken, als het publiek niet geacht wordt kennis te nemen van de inhoud ervan? Dat The Tribe wegkomt met dit zogenaamd experimentele gebruik van gebarentaal, maakt vooral duidelijk dat doventalen door velen nog steeds niet als volwaardige taal worden beschouwd; dezelfde misvatting die aan de basis ligt van het hele filmconcept.
Maar onvergeeflijker nog, en onbegrijpelijk in het licht van al die breed gedeelde lof, is dat Slabosjpitski alle stilistische mogelijkheden die film daarnaast nog te bieden heeft, stuk voor stuk laat liggen. Had hij zich nu maar echt verdiept in de filmkunst uit het begin van de vorige eeuw! Dan had hij gezien hoe inventief (en vaak daadwerkelijk experimenteel) makers omsprongen met camera­voering, licht en montage om duidelijk te maken wat er gebeurt. Slabosjpitski lijkt er daarentegen alles aan te doen om de handeling te verdoezelen: de camera brengt de personages zelden op een betekenisvolle manier in beeld, hetzij vanwege een te grote afstand (bijna de hele film is gedraaid in medium shots), hetzij door een onhandige positionering van de acteurs ten opzichte van de camera of elkaar. Scènes spelen zich dan ook nog vaak af in het halfdonker.
Om acteursregie heeft de maker zich al evenmin bekommerd: de continue agitatie van zijn hoofdpersonen is een mottige stoplap voor het gebrek aan werkelijke dramatische ontwikkeling. Met de clichématige opeenvolging van geweld, seks en ruzies over geld geeft de langdradige plot een voorstelling van het bendeleven die zó simplistisch is, dat het moeilijk voorstelbaar wordt hoe de film bij doorgewinterde filmkijkers iets anders dan een vermoeid schouderophalen teweeg zou brengen. Waarom dit toch gebeurt, is misschien de enige echt interessante vraag die The Tribe opwerpt.

Sasja Koetsier


Sprakeloos

The Tribe kent sterke voor- en tegenstanders. Na het lezen van bovenstaande recensie stuurde Filmkrantmedewerker Mike Naafs onderstaande verdedigingsrede van de film.

Toen de roltrap boven was, stonden ze daar met zijn allen, in een gonzend multiplex. Voor de vertoning van The Tribe in St. Petersburg, tijdens het Message to Man filmfestival, had de organisatie een speciale screening georganiseerd voor doven. Een begrijpelijke reflex. De film is geheel in gebarentaal, er is geen voice-over en ook geen vertaling. Dat moet wel een film voor doven zijn!
Nou nee. Dit is geen pamflet voor een of andere organisatie, niet bedoeld voor belangenverenigingen en andere gebarendeskundigen. Tenminste niet per se.
Het is een film voor iedereen die geen vertaling nodig heeft, geen taal, dat wil zeggen: geen gesproken woord. Omgevingsgeluiden en gebaren, meer is er niet. Daar bestaat de taal van deze cinema uit. Die gebaren hoeven niet vertaald te worden, kunnen dat ook vaak niet, want ze zijn per gebarentaal verschillend — je kunt ze eerder als visuele aanwijzingen zien. Voor de rest moet je als toeschouwer opmaken wat er voor je ogen gebeurt aan de hand van de gedragingen van de mensen. Observeren. Kijken en je bek houden. 

Wonder
'Boom, just like that, film will never be the same again', twitterde regisseur Darren Aronofsky vlak na het zien van de film. Ik vermoed dat hij de consequenties inzag van de radicale vormkeuze van regisseur Slabosjpitski. Zo kan het dus ook! Waarom is dit nooit eerder bedacht? Godard — de Harry Mulisch van de cinema, uitstekend bedenker van ideeën zonder dat het ooit een geslaagd kunstwerk oplevert — roept het om het luidst met zijn laatste film Adieu au langage, maar dit debuut uit Oekraïne werkt het vaarwel aan de taal tot in de puntjes uit en laat het zien! Liefde, haat, jaloezie, afgunst, elke thema uit het toch zo talige oeuvre van zeg een Shakespeare, het kan allemaal prima uitgebeeld worden zonder woorden. Hoe langer je naar The Tribe kijkt, hoe vanzelfsprekender dat idee wordt.
En dan laat de film het je ook nog eens voelen. De afgesloten gemeenschap van het doveninstituut is een ideale plek om de buitengesloten kijker eens te laten merken wat jonge mensen elkaar zoal aan kunnen doen, doof of niet. Het lijkt goddomme wel een middelbare school. Aantrekken, afstoten, af en toe een dolk in de rug steken, groepjes vormen, vechten voor je plek en neuken in het ketelhok. Na een kwartier ben je die taalbarrière helemaal vergeten en zit je midden in de wereld, begrijp je angstaanjagend goed hoe de sociale codes van de stam werken en stamp je samen met ze door de gang. En volgt er een abortusscène die je nooit meer kan vergeten...
Wat een wonder. Na deze film ziet de wereld van de film er dan ook anders uit. Straks lopen er weer massa's filmtoeristen door de straten van Rotterdam en bij al die honderden films die daar te zien zijn, kan vanaf nu steeds de vraag gesteld worden: had al dat gelul ook niet achterwege kunnen blijven? Waren die woorden nou wel echt nodig? Dát is de revolutie die The Tribe veroorzaakt heeft.

Adieu au langage! Leve de filmtaal.

Mike Naafs



top
The Tribe

Februari 2015 #373



Productie
Valentin Vasjanovitsj
Ija Mislitska
Regie en scenario
Miroslav Slabosjpitski
Camera en montage
Valentin Vasjanovitsj
Art direction
Vlad Odudenko
Met
Grigori Fesenko
Jana Novikova

Kleur, 130 minuten

Distributie
Amstel Film
Te zien
op het Filmfestival Rotterdam en vanaf 5 februari

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


T

T2 Trainspotting
TABEE TOEAN
Tabloid
Tabu
Tabu: A Story of the South Seas
TADPOLE
TAEGUKGI
TAG
THE TAILOR OF PANAMA
THE TAKE
TAKE CARE OF YOUR SCARF, TATJANA
Take Shelter
TAKE THE LEAD
Take This Waltz
TAKEN
Taken 2
Taken 3
TAKERS
TAKING LIVES
The Taking of Deborah Logan
THE TAKING OF PELHAM 1-2-3
TAKING SIDES
TAKING WOODSTOCK
The Tale of Princess Kaguya (Isao Takahata over)
A TALE OF TWO SISTERS
THE TALENTED MR. RIPLEY
Tales (Ghesse-ha)
TALES FROM EARTHSEA
TALES FROM THE GOLDEN AGE
TALK TO ME
TALKING GUITARS
TAMARA DREWE
TAMBIEN LA LLUVIA
TAN DE REPENTE
TANGO
TANGO ARGENTINO
LE TANGO DES RASHEVSKI
THE TANGO LESSON
TANK GIRL
Tanta agua
THE TAO OF STEVE
TAPAS
Tape (Diederik van Rooijen)
TAPE (Richard Linklater)
TARA
TARA ROAD
TARNATION
Tarzan
DE TASJESDIEF
TASTE OF CHERRY (TA'M E GUILASS)
THE TASTE OF TEA
Tatsumi
TAURUS
TAXI
TAXI 2
TAXI 3
Taxi Teheran
TAXIDERMIA
TBS
TE DOY MIS OJOS
TEA
TEA WITH MUSSOLINI
The Teacher
TEACHING MRS. TINGLE
TEAM AMERICA: WORLD POLICE
TEARS OF THE BLACK TIGER
TEARS OF THE SUN
TECHNOCALYPS
Ted
Ted & de schat van de mummie
Ted 2
TED BUNDY
TEGEN HET VERGETEN
TEIGETJES FILM
TEKKONKINKREET
TELEGRAM
TELL NO ONE
TEMMINK: THE ULTIMATE FIGHT
LES TÉMOINS
TEMPORADA DE PATOS
LE TEMPS DU LOUP
LES TEMPS QUI CHANGENT
LE TEMPS QUI RESTE
LE TEMPS RETROUVÉ
TEMPTATION OF A MONK
THE TEMPTATION OF ST. TONY
TEMPUS FUGIT
TEN
TEN CANOES
TEN MONOLOGUES FROM THE LIVES OF THE SERIAL KILLERS
TENACIOUS D: THE PICK OF DESTINY
TENDER SON — THE FRANKENSTEIN PROJECT
TENDERNESS
La tendresse
Term Life
THE TERMINAL
TERMINAL VELOCITY
Terminator 2: Judgement Day 3D
TERMINATOR 3: RISE OF THE MACHINES
TERMINATOR SALVATION
Terminator: Genesys
THE TERMINATOR: SPECIAL EDITION
TERMINUS PARADIS
Terraferma
TERRIBLY HAPPY
TERRORAMA!
TERUG NAAR DE KUST
TESIS
THE TESSERACT
DAS TESTAMENT DES DOKTOR MABUSE
Testament of Youth
LA TETA ASUSTADA
LA TÊTE EN FRICHE
La tête haute
TETSUO II: THE BODY HAMMER
Texas Chainsaw Massacre
THE TEXAS CHAINSAW MASSACRE
THE TEXAS CHAINSAW MASSACRE: THE BEGINNING
Texas Killing Fields
TEZA
THANK YOU FOR SMOKING
Thank You for Your Service
Thanks for Sharing
That Awkward Moment
That Small Piece
That Sugar Film
THAT THING YOU DO!
The Twilight Saga: Breaking Dawn Part 2
Theeb
Their Finest
Thelma
THELONIOUS MONK: STRAIGHT NO CHASER
The Theory of Everything
THERE WILL BE BLOOD
THERE'S ONLY ONE JIMMY GRIMBLE
THERE'S SOMETHING ABOUT MARY
Thérèse Desqueyroux
THEY
THE THICK OF IT
THE THIN RED LINE
The Thing
THINGS TO DO IN DENVER WHEN YOU'RE DEAD
THINGS WE LOST IN THE FIRE
THINGS YOU CAN TELL JUST BY LOOKING AT HER
THE THIRD MIRACLE
The Third Side of the River
THE THIRD WHEEL
THIRTEEN
THIRTEEN DAYS
THIRTEEN GHOSTS
THIS BOY'S LIFE
THIS FILM IS NOT YET RATED
This is 40
THIS IS ENGLAND
This Means War
This Must Be the Place
THIS WORLD, THEN THE FIREWORKS
THE THOMAS CROWN AFFAIR
THOMAS EST AMOUREUX
THOR 3D
Thor: Ragnarok
Thor: The Dark World
Those Who Feel the Fire Burning
A THOUSAND ACRES
THOUSAND PIECES OF GOLD
A Thousand Times Good Night
THE THREE BURIALS
The Three Disappearances of Soad Hosni
Three Generations
THREE KINGS
THREE MILES NORTH OF MOLKOM
THREE MONKEYS
The Three Musketeers (Paul W.S. Anderson)
THE THREE MUSKETEERS (Stephen Herek)
THREE NINJAS
THREE SEASONS
THREE TIMES
THREE TO TANGO
THREESOME
THRILLER — EN GRYM FILM
THROUGH THE OLIVE TREES
Through the Wall (Laavor et Hakir)
THUIS
THUMBSUCKER
THUNDERBIRDS
THUNDERHEART
TIC TAC
TICKET TO JERUSALEM
TICKETS
TIDELAND
TIE XI QU: WEST OF THE TRACKS
TIENGEMETEN
TIERRA
La tierra y la sombra
THE TIGER AND THE SNOW
TIGERLAND
EEN TIJD VOOR DRONKEN PAARDEN
TIJL UILENSPIEGEL
TILL HUMAN VOICES WAKE US
TIM BURTON'S THE NIGHTMARE BEFORE CHRISTMAS
TIMBOEKTOE
Timbuktu
TIME AND TIDE
THE TIME MACHINE
THE TIME THAT REMAINS
A TIME TO KILL
A TIME TO LOVE AND A TIME TO DIE
THE TIME TRAVELLER'S WIFE
TIMECOP
TIMELINE
Times like deese
THE TIMES OF HARVEY MILK
TIN CUP
TINA, WHAT'S LOVE GOT TO DO WITH IT
Tini, het nieuwe leven van Violetta
TINKE
Tinker Bell
Tinker Tailor Soldier Spy
TINKERBEL EN DE GROTE REDDINGSOPERATIE
Tinkerbell & de legende van het Nooitgedachtbeest
Tinkerbell en de piraten
TIRAMISU
TIRZA
TISHE!
TITAN A.E.
TITANIC
Titanic 3D
TITUS
TMNT
TO DIE FOR
TO END ALL WARS
To My Beloved (Para monha amada morta)
To Rome with Love (Woody Allen over)
TO SANG FOTOSTUDIO
To Stay Alive — A Method
To the Wonder
TO WONG FOO, THANKS FOR EVERYTHING! JULIE NEWMAR
DIE TÖDLICHE MARIA
TODO SOBRE MI MADRE (ALL ABOUT MY MOTHER)
Toegetakeld door de liefde
DE TOEKOMST IS OVER EEN UUR
Toen mijn vader een struik werd (setbezoek)
Toen was geluk heel gewoon — De film
TOGETHER (Chen Kaige)
TOGETHER (Lukas Moodysson)
TOKYO DECADENCE
TOKYO EYES
TOKYO FIST
TOKYO RAIDERS
TOKYO SONATA
TOLLBOOTH
TOM & THOMAS
TOM & VIV
Tom à la ferme
TOM AND JERRY
TOMBOY
TOMBSTONE
TOMMY BOY
Tomorrow
TOMORROW NEVER DIES
Toni Erdmann
TONINO
Tonio
Tony
Tony 10
TONY MANERO
TONY TAKITANI
TOO MUCH FLESH
TOOTLETUBS & JYRO
Top of the Lake
Top of the Lake China Girl
TOPSY-TURVY
Torn
TORQUE
Toscaanse bruiloft
Tot altijd
TOT ZIENS
TOTAL BALALAIKA SHOW
TOTAL ECLIPSE
TOTAL LOSS
Total Recall
TOTALLY F***ED UP
TOTALLY SPIES!
Toto and His Sisters
TOTÒ CHE VISSE DUE VOLTE
TOUCH
THE TOUCH
TOUCH OF EVIL
A TOUCH OF FEVER
A Touch of Sin
Touch of the Light
TOUCHING THE VOID
Tour de France
TOUR DES LÉGENDES
THE TOURIST
TOURNÉE
LA TOURNEUSE DE PAGES
Tous ensemble
Tous les chats sont gris
TOUS LES MATINS DU MONDE
TOUS LES SOLEILS
TOUT EST PARFAIT
Le tout nouveau testament
TOUT VA BIEN (ON S'EN VA)
TOWELHEAD
Tower Heist
Towers & Comets (Torres & cometas)
THE TOWN
TOWN AND COUNTRY
TOY STORY
TOY STORY 1 & 2, 3D
TOY STORY 2
TOY STORY 3, 3D
Tracers
Tracks
TRADE
TRAFFIC
TRAHIR
Train to Busan
TRAINING DAY
TRAINSPOTTING
Trainwreck
TRAITOR
TRAMONTANA
Tramontane (Rabih) (Vatche Boulghourian over)
Trance
TRANSAMERICA
Transcendence
TRANSE
TRANSFORMERS
Transformers: Age of Extinction
Transformers: Dark of the Moon 3D
TRANSFORMERS: REVENGE OF THE FALLEN
Transformers: The Last Knight
Transit Havana
TRANSPORTER
TRANSPORTER 2
The Transporter Refueled
TRANSSIBERIAN
TRANSYLVANIA
THE TRAP (KLOPKA)
Trash
TRASH HUMPERS
TRAVELING BIRDS
TRAVELLERS AND MAGICIANS
The Treasure (Corneliu Porumboiu over)
TREASURE PLANET (PIRATENPLANEET)
THE TREE
THE TREE OF LIFE
TREES LOUNGE
Treme seizoen 1
TRÊS IRMÃOS
Trespass (Joel Schumacher)
TRESPASS (Walter Hill)
TRI BRATA
THE TRIAL
TRIAL BY JURY
TRIANGLE
The Tribe
THE TRIBUNAL
TRICKS
TRIGGER
THE TRIGGER EFFECT
THE TRIP
The Trip to Italy
DE TRIP VAN TEETJE
Triple 9
TRIPLE AGENT
TRIPLE BOGEY ON A PAR 5 HOLE
LES TRIPLETTES DE BELLEVILLE
Trippel Trappel: dierensinterklaas
Trishna
TRISTAN + ISOLDE
TRISTRAM SHANDY: A COCK AND BULL STORY
TROIS COULEURS: BLANC
TROIS COULEURS: BLEU
TROIS COULEURS: ROUGE
Trois mondes
Trois souvenirs de ma jeunesse
TROIS VIES ET UNE SEULE MORT
TROJAN EDDIE
THE TROLL HUNTER
Trolls
TROMABILIA
TROPA DE ELITE
La Tropa de Elite 2
TROPIC THUNDER
TROPICAL MALADY
LE TROU
Trouble with the Curve
TROUBLED WATER
TROY
THE TRUCE
TRUE CRIME
True Detective
TRUE GRIT
TRUE LIES
TRUE NOON
TRUE ROMANCE
Truman
THE TRUMAN SHOW
Trumbo
TRUST
THE TRUTH ABOUT CATS & DOGS
TRYS DIENOS
TSATSIKI
TSATSIKI 2
Tschick
TSOTSI
Tu dors Nicole
TU RIDI
TUCKER & DALE VS EVIL
TUESDAY, AFTER CHRISTMAS
DE TUIN VAN DE FINZI-CONTINI'S
Tuintje in mijn hart
Tula: The Revolt
Tulip Fever
Tulipani
TULPAN
THE TULSE LUPER SUITCASES. PART ONE: THE MOAB STORY
Turbo
TURBULENCE
Türelem (With a Little Patience)
The Turin Horse
Turist
TURISTAS (Previously Unreleased)
TURKS FRUIT
THE TURNER REVELATION
TURTLE: THE INCREDIBLE JOURNEY
TURTLES CAN FLY
Tussen 10 en 12
TUSSEN HEMEL EN AARDE
TUSSENLAND
TUSSENSTAND
DE TUSSENTIJD
TUVALU
THE TUXEDO
TUYA'S MARRIAGE
TWEE KEER IDA (FORBUDT FOR BØRN)
TWEE VROUWEN
De tweeling
TWELFTH NIGHT
TWELVE
TWENTYFOURSEVEN
Twentynine Palms
TWILIGHT (Catherine Hardwicke)
TWILIGHT (Robert Benton)
The Twilight Saga: Breaking Dawn — Part 1
TWILIGHT SAGA: ECLIPSE
TWILIGHT SAMURAI
TWIN FALLS IDAHO
TWIN PEAKS FIRE WALK WITH ME
TWIN TOWN
TWISTED
TWISTER
TWO BITS
The Two Faces of January
TWO FAMILY HOUSE
TWO FOR THE MONEY
TWO HANDS
THE TWO HORSES OF GENGHIS KHAN
TWO LOVERS
Two Mothers
TWO MUCH
Two Night Stand
TWO WEEKS NOTICE
TWO-LANE BLACKTOP
TYKHO MOON
Tyrannosaur