The Florida Project
Phantom Thread
The Shape of Water
The End of Fear (Barbara Visser over)
Doof kind
Het wrange rijk der luchthartigheid

TOPSY-TURVY

Engeland, 1999 | Mike Leigh
Topsy-turvy heet de nieuwste film van Mike Leigh (Naked, Secrets and lies). Behalve dat het een benaming is voor de komische opera's van de Engelse librettist Gilbert en zijn muzikale compaan Sullivan, geeft Leigh hiermee aan ook z'n eigen oeuvre én de kostuumfilm binnenstebuiten te keren. Met een verrassend en vertrouwd resultaat.

Pam pada da dam, pam pa dadam; nog uren na afloop zingt Topsy-turvy na in je oren. De opgewekte deuntjes van het Engelse operette-duo William Schwenk Gilbert (1839-1911) en Arthur Seymour Sullivan (1842-1900) zijn in Europa misschien minder bekend dan die van bijvoorbeeld Jacques Offenbach, maar ze zijn minstens even aanstekelijk. Wie bij een film over de makers van frivole opera's als The sorcerer (1877) en The pirates of Penzance (1979) een luchthartige kostuumfilm zou verwachten, wordt door regisseur Mike Leigh op z'n wenken bediend. Maar hij maakt in die danslustige muziekjes ook de melancholische ondertonen zichtbaar.

Toverdrankjes
Topsy-turvy begint in het voorjaar van 1884, op het moment dat Gilbert en Sullivan de première beleven van wat hun zoveelste succesproductie moet worden: Princess Ida. Sullivan wringt zich uit z'n ziekbed, om gesterkt door een paar koppen sterke koffie en een likeurtje het orkest van het Londense Savoy-theater te dirigeren, terwijl een barse Gilbert door dickensiaanse stegen dwaalt om de zenuwen van de openingsavond te bezweren. Hij leest het de volgende dag wel in de krant.
De kritieken zijn vernietigend. Het publiek zal het wel weer allemaal slikken is de boodschap, maar de recensenten wijzen er fijntjes op dat het duo wel erg in herhalingen begint te vallen. De toverdrankjes en magische elixers die Gilbert inzet om zijn hoofdpersonen in een andere wereld terecht te laten komen, waarin alles op een gelukkig einde aanstuurt, leveren hem de bijnaam 'King of Topsy-turvydom' op. Een benaming die hem nog chagrijniger maakt dan hij gewoonlijk al is.
Dat op z'n kop zetten van de werkelijkheid, de alledaagse gang van zaken binnenstebuiten keren, overhoop halen en ondersteboven weer presenteren, is niet iets waarvan je verwacht dat een regisseur van sociaal-realistische drama's als Mike Leigh nou direct affiniteit mee heeft. Was hij nou niet juist een meester in het miniatuur op de vierkante centimeter, waarin hij gedragspatronen van de Engelse sociale onderklasse haarscherp verbeeldde? Het is makkelijk om te concluderen dat hij gewoon eens iets anders wilde. Geen grauwe post-Thatcher ellende, maar kleur en melodie.

Rokende vrouwen
In zijn enscenering van het laat-negentiende-eeuwse Londense leven, is perfectionist Leigh echter weer even goed op dreef als in zijn eerdere films. Niet het geruis van japonnen maakt de film — zoals in de meeste kostuumfilms het geval is — zo overweldigend, maar juist de aandacht voor details die snel als triviaal zouden kunnen worden beschouwd. Gesprekken over rokende vrouwen of abortus tussen Sullivan en zijn maîtresse, de onwennigheid waarmee de hoofdpersonen met nieuwe (en nu zo vertrouwde, bijna alweer gedateerde) vindingen als de telefoon, de vulpen en het suikerklontje omgaan, zijn precies dezelfde miniatuurtjes als het ritueel van theedrinken en roken in Secrets and lies.
Door de film te concentreren op de creatieve impasse van Gilbert en Sullivan en hun ontsnapping daaruit door hun nieuwe werk (The mikado) op de Japanse cultuur te enten, geeft Leigh tevens een scherp beeld van het creatieve scheppingsproces en het reilen en zeilen van een theatergezelschap. De aan opium verslaafde sterzanger, de corpulente bariton (een meesterlijk rol van Mike Leigh-regular Timothy Spall) die uitgerangeerd dreigt te raken ondanks zijn immense populariteit bij het publiek en de rest van het gezelschap, de zangeressen met hun liefdesproblemen, er is geen personage te bedenken dat niet tot in de kleinste finesses is uitgewerkt. Leigh weet hun karakter vaak slechts in één of twee kleine scènes neer te zetten.
De gesprekken tussen Gilbert en Sullivan over het theater — hoe authentiek moet bijvoorbeeld een enscenering zijn, en is theater eigenlijk niet te kunstmatig om de realiteit te verbeelden? — geven een inkijkje in Leighs eigen artistieke agenda. Daarbij past ook het besluit om geen buitenopnamen te draaien. Volgens Leigh stond het budget dat niet toe. Maar juist die geïsoleerde binnenwereld wordt een krachtige metafoor voor de verbeeldingswereld, die mensen in staat stelt om hun alledaagse leven door een vergrootglas of juist van heel veraf, met humor, liefde en ernst te bekijken.
Topsy-turvy eindigt met een melancholisch drieluik, waarin Sullivans eenzame maîtresse, Gilberts teleurgestelde echtgenote en het alcoholistische zangeresje Leonora (Shirley Henderson) ondanks hun misère bewijzen dat het bij Leigh altijd de vrouwen zijn die overleven.

Dana Linssen



top
TOPSY-TURVY

Juni 2000 #212

Productie
Simon Channing-Williams
Regie en scenario
Mike Leigh
Camera
Dick Pope
Montage
Robin Sales
Art direction
Eve Stewart
Kostuums
Liny Hemming
Muziek
Carl Davis, naar Arthur Sullivan
Met
Allan Corduner
Timothy Spall
Jim Broadbent
Ron Cook
Shirley Henderson
Kevin McKidd
Lesley Manville
Eleanor David

Kleur, 160 minuten

Distributie
A-Film Distribution
Te zien
vanaf 15 juni

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


T

T2 Trainspotting
Taal is zeg maar echt mijn ding
TABEE TOEAN
Tabloid
Tabu
Tabu: A Story of the South Seas
TADPOLE
TAEGUKGI
TAG
THE TAILOR OF PANAMA
THE TAKE
TAKE CARE OF YOUR SCARF, TATJANA
Take Shelter
TAKE THE LEAD
Take This Waltz
TAKEN
Taken 2
Taken 3
TAKERS
TAKING LIVES
The Taking of Deborah Logan
THE TAKING OF PELHAM 1-2-3
TAKING SIDES
TAKING WOODSTOCK
The Tale of Princess Kaguya (Isao Takahata over)
A TALE OF TWO SISTERS
THE TALENTED MR. RIPLEY
Tales (Ghesse-ha)
TALES FROM EARTHSEA
TALES FROM THE GOLDEN AGE
TALK TO ME
TALKING GUITARS
Tamara
TAMARA DREWE
TAMBIEN LA LLUVIA
TAN DE REPENTE
TANGO
TANGO ARGENTINO
LE TANGO DES RASHEVSKI
THE TANGO LESSON
TANK GIRL
Tanta agua
THE TAO OF STEVE
TAPAS
Tape (Diederik van Rooijen)
TAPE (Richard Linklater)
TARA
TARA ROAD
TARNATION
Tarzan
DE TASJESDIEF
TASTE OF CHERRY (TA'M E GUILASS)
THE TASTE OF TEA
Tatsumi
TAURUS
TAXI
TAXI 2
TAXI 3
Taxi Teheran
TAXIDERMIA
TBS
TE DOY MIS OJOS
TEA
TEA WITH MUSSOLINI
The Teacher
TEACHING MRS. TINGLE
TEAM AMERICA: WORLD POLICE
TEARS OF THE BLACK TIGER
TEARS OF THE SUN
TECHNOCALYPS
Ted
Ted & de schat van de mummie
Ted 2
TED BUNDY
TEGEN HET VERGETEN
TEIGETJES FILM
TEKKONKINKREET
TELEGRAM
TELL NO ONE
TEMMINK: THE ULTIMATE FIGHT
LES TÉMOINS
TEMPORADA DE PATOS
LE TEMPS DU LOUP
LES TEMPS QUI CHANGENT
LE TEMPS QUI RESTE
LE TEMPS RETROUVÉ
TEMPTATION OF A MONK
THE TEMPTATION OF ST. TONY
TEMPUS FUGIT
TEN
TEN CANOES
TEN MONOLOGUES FROM THE LIVES OF THE SERIAL KILLERS
TENACIOUS D: THE PICK OF DESTINY
TENDER SON — THE FRANKENSTEIN PROJECT
TENDERNESS
La tendresse
Term Life
THE TERMINAL
TERMINAL VELOCITY
Terminator 2: Judgement Day 3D
TERMINATOR 3: RISE OF THE MACHINES
TERMINATOR SALVATION
Terminator: Genesys
THE TERMINATOR: SPECIAL EDITION
TERMINUS PARADIS
Terraferma
TERRIBLY HAPPY
TERRORAMA!
TERUG NAAR DE KUST
TESIS
THE TESSERACT
DAS TESTAMENT DES DOKTOR MABUSE
Testament of Youth
LA TETA ASUSTADA
LA TÊTE EN FRICHE
La tête haute
TETSUO II: THE BODY HAMMER
Texas Chainsaw Massacre
THE TEXAS CHAINSAW MASSACRE
THE TEXAS CHAINSAW MASSACRE: THE BEGINNING
Texas Killing Fields
TEZA
THANK YOU FOR SMOKING
Thank You for Your Service
Thanks for Sharing
That Awkward Moment
That Small Piece
That Sugar Film
THAT THING YOU DO!
The Twilight Saga: Breaking Dawn Part 2
Theeb
Their Finest
Thelma
THELONIOUS MONK: STRAIGHT NO CHASER
The Theory of Everything
THERE WILL BE BLOOD
THERE'S ONLY ONE JIMMY GRIMBLE
THERE'S SOMETHING ABOUT MARY
Thérèse Desqueyroux
THEY
THE THICK OF IT
THE THIN RED LINE
The Thing
THINGS TO DO IN DENVER WHEN YOU'RE DEAD
THINGS WE LOST IN THE FIRE
THINGS YOU CAN TELL JUST BY LOOKING AT HER
THE THIRD MIRACLE
The Third Side of the River
THE THIRD WHEEL
THIRTEEN
THIRTEEN DAYS
THIRTEEN GHOSTS
THIS BOY'S LIFE
THIS FILM IS NOT YET RATED
This is 40
THIS IS ENGLAND
This Means War
This Must Be the Place
THIS WORLD, THEN THE FIREWORKS
THE THOMAS CROWN AFFAIR
THOMAS EST AMOUREUX
THOR 3D
Thor: Ragnarok
Thor: The Dark World
Those Who Feel the Fire Burning
A THOUSAND ACRES
THOUSAND PIECES OF GOLD
A Thousand Times Good Night
Three Billboards Outside Ebbing, Missouri
THE THREE BURIALS
The Three Disappearances of Soad Hosni
Three Generations
THREE KINGS
THREE MILES NORTH OF MOLKOM
THREE MONKEYS
The Three Musketeers (Paul W.S. Anderson)
THE THREE MUSKETEERS (Stephen Herek)
THREE NINJAS
THREE SEASONS
THREE TIMES
THREE TO TANGO
THREESOME
THRILLER — EN GRYM FILM
THROUGH THE OLIVE TREES
Through the Wall (Laavor et Hakir)
THUIS
THUMBSUCKER
THUNDERBIRDS
THUNDERHEART
TIC TAC
TICKET TO JERUSALEM
TICKETS
TIDELAND
TIE XI QU: WEST OF THE TRACKS
TIENGEMETEN
TIERRA
La tierra y la sombra
THE TIGER AND THE SNOW
TIGERLAND
EEN TIJD VOOR DRONKEN PAARDEN
TIJL UILENSPIEGEL
TILL HUMAN VOICES WAKE US
TIM BURTON'S THE NIGHTMARE BEFORE CHRISTMAS
TIMBOEKTOE
Timbuktu
TIME AND TIDE
THE TIME MACHINE
THE TIME THAT REMAINS
A TIME TO KILL
A TIME TO LOVE AND A TIME TO DIE
THE TIME TRAVELLER'S WIFE
TIMECOP
TIMELINE
Times like deese
THE TIMES OF HARVEY MILK
TIN CUP
TINA, WHAT'S LOVE GOT TO DO WITH IT
Tini, het nieuwe leven van Violetta
TINKE
Tinker Bell
Tinker Tailor Soldier Spy
TINKERBEL EN DE GROTE REDDINGSOPERATIE
Tinkerbell & de legende van het Nooitgedachtbeest
Tinkerbell en de piraten
TIRAMISU
TIRZA
TISHE!
TITAN A.E.
TITANIC
Titanic 3D
TITUS
TMNT
TO DIE FOR
TO END ALL WARS
To My Beloved (Para monha amada morta)
To Rome with Love (Woody Allen over)
TO SANG FOTOSTUDIO
To Stay Alive — A Method
To the Wonder
TO WONG FOO, THANKS FOR EVERYTHING! JULIE NEWMAR
DIE TÖDLICHE MARIA
TODO SOBRE MI MADRE (ALL ABOUT MY MOTHER)
Toegetakeld door de liefde
DE TOEKOMST IS OVER EEN UUR
Toen mijn vader een struik werd (setbezoek)
Toen was geluk heel gewoon — De film
TOGETHER (Chen Kaige)
TOGETHER (Lukas Moodysson)
TOKYO DECADENCE
TOKYO EYES
TOKYO FIST
TOKYO RAIDERS
TOKYO SONATA
Tokyo Trial
TOLLBOOTH
TOM & THOMAS
TOM & VIV
Tom à la ferme
TOM AND JERRY
TOMBOY
TOMBSTONE
TOMMY BOY
Tomorrow
TOMORROW NEVER DIES
Toni Erdmann
TONINO
Tonio
Tony
Tony 10
TONY MANERO
TONY TAKITANI
TOO MUCH FLESH
TOOTLETUBS & JYRO
Top of the Lake
Top of the Lake China Girl
TOPSY-TURVY
Torn
TORQUE
Toscaanse bruiloft
Tot altijd
TOT ZIENS
TOTAL BALALAIKA SHOW
TOTAL ECLIPSE
TOTAL LOSS
Total Recall
TOTALLY F***ED UP
TOTALLY SPIES!
Toto and His Sisters
TOTÒ CHE VISSE DUE VOLTE
TOUCH
THE TOUCH
TOUCH OF EVIL
A TOUCH OF FEVER
A Touch of Sin
Touch of the Light
TOUCHING THE VOID
Tour de France
TOUR DES LÉGENDES
THE TOURIST
TOURNÉE
LA TOURNEUSE DE PAGES
Tous ensemble
Tous les chats sont gris
TOUS LES MATINS DU MONDE
TOUS LES SOLEILS
TOUT EST PARFAIT
Le tout nouveau testament
TOUT VA BIEN (ON S'EN VA)
TOWELHEAD
Tower Heist
Towers & Comets (Torres & cometas)
THE TOWN
TOWN AND COUNTRY
TOY STORY
TOY STORY 1 & 2, 3D
TOY STORY 2
TOY STORY 3, 3D
Tracers
Tracks
TRADE
TRAFFIC
TRAHIR
Train to Busan
TRAINING DAY
TRAINSPOTTING
Trainwreck
TRAITOR
TRAMONTANA
Tramontane (Rabih) (Vatche Boulghourian over)
Trance
TRANSAMERICA
Transcendence
TRANSE
TRANSFORMERS
Transformers: Age of Extinction
Transformers: Dark of the Moon 3D
TRANSFORMERS: REVENGE OF THE FALLEN
Transformers: The Last Knight
Transit Havana
TRANSPORTER
TRANSPORTER 2
The Transporter Refueled
TRANSSIBERIAN
TRANSYLVANIA
THE TRAP (KLOPKA)
Trash
TRASH HUMPERS
TRAVELING BIRDS
TRAVELLERS AND MAGICIANS
The Treasure (Corneliu Porumboiu over)
TREASURE PLANET (PIRATENPLANEET)
THE TREE
THE TREE OF LIFE
TREES LOUNGE
Treme seizoen 1
TRÊS IRMÃOS
Trespass (Joel Schumacher)
TRESPASS (Walter Hill)
TRI BRATA
THE TRIAL
TRIAL BY JURY
TRIANGLE
The Tribe
THE TRIBUNAL
TRICKS
TRIGGER
THE TRIGGER EFFECT
THE TRIP
The Trip to Italy
DE TRIP VAN TEETJE
Triple 9
TRIPLE AGENT
TRIPLE BOGEY ON A PAR 5 HOLE
LES TRIPLETTES DE BELLEVILLE
Trippel Trappel: dierensinterklaas
Trishna
TRISTAN + ISOLDE
TRISTRAM SHANDY: A COCK AND BULL STORY
TROIS COULEURS: BLANC
TROIS COULEURS: BLEU
TROIS COULEURS: ROUGE
Trois mondes
Trois souvenirs de ma jeunesse
TROIS VIES ET UNE SEULE MORT
TROJAN EDDIE
THE TROLL HUNTER
Trolls
TROMABILIA
TROPA DE ELITE
La Tropa de Elite 2
TROPIC THUNDER
TROPICAL MALADY
LE TROU
Trouble with the Curve
TROUBLED WATER
TROY
THE TRUCE
TRUE CRIME
True Detective
TRUE GRIT
TRUE LIES
TRUE NOON
TRUE ROMANCE
Truman
THE TRUMAN SHOW
Trumbo
TRUST
THE TRUTH ABOUT CATS & DOGS
TRYS DIENOS
TSATSIKI
TSATSIKI 2
Tschick
TSOTSI
Tu dors Nicole
TU RIDI
TUCKER & DALE VS EVIL
TUESDAY, AFTER CHRISTMAS
DE TUIN VAN DE FINZI-CONTINI'S
Tuintje in mijn hart
Tula: The Revolt
Tulip Fever
Tulipani
TULPAN
THE TULSE LUPER SUITCASES. PART ONE: THE MOAB STORY
Turbo
TURBULENCE
Türelem (With a Little Patience)
The Turin Horse
Turist
TURISTAS (Previously Unreleased)
TURKS FRUIT
THE TURNER REVELATION
TURTLE: THE INCREDIBLE JOURNEY
TURTLES CAN FLY
Tussen 10 en 12
TUSSEN HEMEL EN AARDE
TUSSENLAND
TUSSENSTAND
DE TUSSENTIJD
TUVALU
THE TUXEDO
TUYA'S MARRIAGE
TWEE KEER IDA (FORBUDT FOR BØRN)
TWEE VROUWEN
De tweeling
TWELFTH NIGHT
TWELVE
TWENTYFOURSEVEN
Twentynine Palms
TWILIGHT (Catherine Hardwicke)
TWILIGHT (Robert Benton)
The Twilight Saga: Breaking Dawn — Part 1
TWILIGHT SAGA: ECLIPSE
TWILIGHT SAMURAI
TWIN FALLS IDAHO
TWIN PEAKS FIRE WALK WITH ME
TWIN TOWN
TWISTED
TWISTER
TWO BITS
The Two Faces of January
TWO FAMILY HOUSE
TWO FOR THE MONEY
TWO HANDS
THE TWO HORSES OF GENGHIS KHAN
TWO LOVERS
Two Mothers
TWO MUCH
Two Night Stand
TWO WEEKS NOTICE
TWO-LANE BLACKTOP
TYKHO MOON
Tyrannosaur