Verwacht- april 1994, nr 144


Starting place/Point de départ
Van een modieuze voorkeur kan documentairemaker Robert Kramer niet worden beticht. Zijn belangstelling voor Vietnam heeft niets te maken met de gretigheid waarmee zakenmensen en toeristen zich momenteel op dat snel veranderende land storten. In 1969 maakte Kramer People's war in Vietnam, als tegenstander van de oorlog. Na 23 jaar keerde hij terug om oude bekenden op te zoeken en te zien hoe het land er voor staat. Starting place/Point de départ getuigt van Kramers betrokkenheid bij Vietnam, een land dat voor Amerikanen natuurlijk een andere betekenis heeft dan voor Europeanen. Voor Kramer betekent zijn vaderland bovendien iets anders dan voor de gemiddelde Amerikaan: hij heeft er een hekel aan. Nauw betrokken bij de onafhankelijke filmbeweging en links activisme in de jaren zestig, verliet hij Amerika eind jaren zeventig om zich in Parijs te vestigen. Hij keerde nog wel terug om Doc's Kingdom (1987) en Route One/USA (1989), beide met Paul McIsaac, te maken. In Starting place/Point de départ spreekt Kramer Frans, zelfs als hij geen gesprekspartner heeft en buiten beeld commentaar levert. Dat zijn Frans wordt beheerst door een knauwerig accent heeft iets ontroerends.
Ogenschijnlijk kabbelt de film er maar een beetje op los. Ongemerkt presenteert Kramer een mooi evenwicht tussen terugblikken op de oorlog en het dagelijks leven in het huidige Vietnam. Oudere mensen halen herinneringen op, jonge mensen bouwen een huis. Met veel oog voor detail filmt Kramer het straatrumoer en zijn ontmoetingen met uiteenlopende figuren. Veel uitleggen doet hij niet, het moet maar voor zich spreken. Soms is dat jammer: het precieze verhaal van de nog nog steeds gevangen Vietnam-activiste blijft onduidelijk. Meestal is het aangenaam dat Kramer zonder boodschap rondloopt.
Starting place/Point de départ is de tegenhanger van Heaven and earth. Zoals Oliver Stone druipend van schuldgevoel de Vietnam-kant liet zien in zijn fictieve epos, toont Kramer de werkelijkheid van hetzelfde, de 'andere kant', zonder wezenlijk anders te zijn dan zijn onderwerp. Een wereld van verschil: Stone vocht destijds mee, Kramer maakte een film. Het is jammer dat People's war niet samen met Starting place/Point de départ wordt vertoond. Op die manier was nog mooier zichtbaar geweest hoe zelfs de meest ingrijpende gebeurtenissen door de tijd worden ingehaald.

Mark Duursma


The pelican brief. Nadat advocaat John Grisham zijn eerste boek, 'A time to kill', aan de straatstenen niet kwijtraakte, werd zijn tweede thriller, 'The firm', een van de best en snelst verkopende titels uit de Amerikaanse uitgeversgeschiedenis. Zelfs mensen met flink dedain voor alles wat naar bestseller riekt geven zich snel gewonnen voor Grishams gladde schrijfstijl en zijn inside kennis van de wereld der Amerikaanse advocatuur. Naast Scott Turow ('Presumed innocent') en Michael Crichton ('Jurassic Park', 'Rising sun', 'Disclosure') is Grisham de koning van de bestsellers met wereldwijd een verkoop van vele tientallen miljoenen. Hij is nu in staat op voorhand, zonder dat er een letter op papier staat, de filmrechten van zijn boeken te verkopen. Na 'The firm' volgde 'The pelican brief' en 'The client'. The pelican brief is nu een film van Alan J. Pakula met hoofdrollen voor Julia Roberts en Denzel (klemtoon op de tweede lettergreep) Washington. The client wordt binnenkort verwacht met hoofdrollen voor de verse Oscarwinnaar Tommy Lee Jones en Susan Sarandon.
Wij vonden 'The firm' een beter boek dan 'The pelican brief', maar daarentegen vonden wij The firm (the movie) teleurstellend. Maar misschien komt het omdat we niet echt iets met Tom Cruise hebben. Wij zijn in ieder geval erg blij dat Denzel meespeelt in The pelican brief. Julia Roberts speelt een opgejaagde rechtenstudente die een groot complot heeft ontdekt. Ze heeft het perfecte gezicht om opgejaagd te zijn. Die ogen, die mond! Pakula maakte natuurlijk twee Amerikaanse klassiekers: All the president's men en Klute, maar hij wist ons vorig jaar hog onaangenaam te verrassen met de flauwe thriller Consenting adults. We geven hem maar even het voordeel van de twijfel. De film is trouwens geproduceerd door Pieter Jan Brugge, born and raised in The Netherlands. Voormalig student van de Amsterdamse Filmacademie en nu toegelaten tot de Major League van de cinematografie. The Dutch are coming!


On deadly ground is een nieuwe film van Steven Seagal, na vijf actiefilms nu eindelijk regisseur. Daar zaten we met zijn allen op te wachten! Seagal, getrouwd met Kelly LeBrock kunnen wij nooit nalaten te vermelden, heeft in deze film niet alleen zijn zin voor avontuur de bovenhand laten voeren, maar, zo meldt de persmap, hij heeft zich ook laten leiden door zijn zijn zorg voor de medemens en hun natuurlijke omgeving. Wat krijgen we nu? Vegetarische Kung Fu! De Thaise wurggreep in een zelfgebreide trui! Is Seagal, voormalig kampioen van misselijkmakende botversplinteringstechnieken lid van de Kleine Aarde geworden? Hij speelt een medewerker van een oliemaatschappij, die onder het demonische leiderschap van Michael Caine, de natuur eens goed wil gaan verpesten in noordelijk Alaska. Seagal komt daar achter en begint een kleine milieuactie. Enfin, heel Alaska vliegt zo'n beetje de lucht in. Seagal wordt ook nog verliefd op een Inuit-meisje, gespeeld door Joan Chen, recentelijk nog te zien in Twin Peaks. Toen was ze nog gewoon Oosters.


Naked gun 33 1/3 van Peter Segal (geen familie) is nu zo'n film waar we ons stieken op verheugen. Het befaamde ZAZ-team, David Zucker, Jim Abrahams & Jerry Zucker, slaat toe met deel drie van de Naked gun serie. Frank Drebin is back. With all new adventures, all new dialogues and many new costumes. Mostly new jokes! En dit zijn alleen nog maar citaten van de poster. Wist u bij voorbeeld dat Naked gun 2 1/2 de hoogste opbrengst ooit had voor een film met een breuk in de titel? De vorige recordhouder, Fellini's 8 1/2, werd ruim verslagen. De serie films is gebaseerd op een onsuccesvolle poging van het ZAZ-team om een show voor televisie te maken. 'Police Squadron', met Leslie Nielsen als Frank Drebin, werd echter na zes afleveringen geschrapt. Misschien komen ze met de bioscoopfilms verder. Behalve Nielsen zijn ook Priscilla Presley en George Kennedy weer van de partij.


Frauds, een Australische komedie van Stephen Elliott, draaide vorig jaar zomaar in het toch over het algemeen vrij humorloze competitieprogramma van Cannes. Het was een duidelijke poging van festivaldirecteur Giles Jacob om in de strijd met de Amerikanen eens te laten zien dat er nog een ander soort populaire cinema bestond. Maar dan had hij beter iets anders kunnen laten zien dan deze zouteloze film van down under. Hoofdrol wordt gespeeld door Phil Collins, die rock 'n roll voor de veertig plus generatie vertegenwoordigt. Hij is een duivelse verzekeringsdetective die een onschuldig stelletje gaat afpersen. Hij speelt zijn rol met zichtbare pret, maar zelfs Collins wordt volledig weggespeeld door de overdadige art direction die de film beheerst.


Backbeat van Ian Softley komt juist op het moment dat er weer sprake is van een soort pseudo-reünie van The Beatles. Het is het verhaal van de verhouding tussen de vijfde Beatle, Stu Sutcliff, John Lennon en de Duitse fotografe Astrid Kirchherr. de film is gesitueerd in Hamburg in de periode dat de Beatles daar hun befaamde nachtcluboptredens deden. Om de energie van de Beatles-muziek uit die periode weer te geven is de filmband samengesteld uit prominente leden van grungebands. Mmmmm, interessant. Ian Hart lijkt erg op de jonge Lennon en Astrid Kirchherr lijkt erg op de dode Laura Palmer, maar dat komt omdat ze gespeeld wordt door Sheryl Lee.


Metisse van Mathieu Kassovitz gaat over een Antilliaans meisje in Parijs dat zwanger is van een van haar twee vriendjes. De ene is een arm lefgozertje uit een streng joods gezin, die op zijn citybike door Parijs scheurt en rondhangt op de boksschool. De andere is een rijke diplomatenzoon uit een afwezig Afrikaans gezin, die rechten studeert en in een fastfood tent werkt. Lola komt zelf uit Martinique en laat het zich allemaal een beetje aanleunen. Ze heeft een Matisse aan de wand hangen. Wordt het een zwart of een wit kindje? De test bewijst het, maar voor het zover is moeten er nog wat conflicten worden uitgevochten. Heel modieus, heel correct, heel prettig. Erg Frans ook. De plot deed ons sterk denken aan Spike Lee's She's gotta have it, maar dat zal wel toeval zijn.

Mark Moorman

Naar boven