Verwacht - november 1997, nr 183


Alien resurrection & Double team
Twee aanstormende blockbusters vertonen een aantal frappante overeenkomsten. Allereerst is daar de basketbal. Tijdens de opnames van Alien resurrection toonde Sigourney Weaver een bovenmenselijke prestatie door na twee weken intensieve training de bal zonder te kijken vanaf de driepuntenlijn in het mandje te gooien. Filmmakers zijn geneigd om zo'n legendarische gebeurtenis een naam te geven: The Basketball Shot. In Double team moet basketbalster en travestiefenomeen Dennis Rodman de ene na de andere basketbalgrap uit zijn lijf persen. Het lijkt erop dat Dennis bezig is met het vervolmaken van een belangrijke levenstaak door nu ook in een film de hofnar van Amerika te spelen. De koning van het rariteitenkabinet Double team, Jean-Claude Van Damme, heeft Dennis dan wel op een aantal slechte grappen betrapt, maar heeft in al zijn wijsheid besloten om hem toch in leven te laten. De vechtersbaas is blijkbaar wel degelijk in staat om zijn vuist over het hart te strijken.
Nog groter dan zijn hart is echter zijn ego.
De Filmkrant onthulde vorige maand dat Jean-Claude ten onrechte beweert dat hij John Woo, Ringo Lam en Tsui Hark uit Hong Kong heeft laten overvliegen. Volgens JC wilden zij dolgraag hun indrukwekkende carrière in gangster- en martial arts-films voortzetten met de splitspecialist. Sam Raimi (Evil dead) blijkt echter de ware ontdekker te zijn. Jean-Claude is als actieheld ongehavend gebleven, maar heeft wat ons betreft een flink aantal deuken in zijn geloofwaardigheid opgelopen. Regisseur Tsui Hark trekt zich van al dat touwgetrek niets aan. Hij had meer stuntmannen dan acteurs op de set rondlopen, waardoor hij ouderwets kon uitpakken met een aantal krankzinnige capriolen. Curieus is de comeback van Mickey Rourke, die toch zijn hoogtepunt al achter de rug leek te hebben. Tsui gunt de charmeur de kans om een tweede leven te beginnen als buitelende en kogelspuwende slechterik in een film die bol staat van zelfironie.
Ook Alien resurrection zocht buiten de Amerikaanse grenzen naar een regisseur die de schier onmogelijke taak op zich wilde nemen om zich te meten met Alien en Aliens. Danny Boyle (Trainspotting) bedankte voor de eer, maar Jean-Pierre Jeunet (Delicatessen, City of lost children) wilde met eigen ogen aanschouwen hoe Ripley als een Phoenix uit de as herrijst, wat toch zo goed als onmogelijk lijkt, daar ze in Alien 3 in een vuurzee om het leven kwam met een embryo van een buitenaards wezen in haar buik. Goed nieuws voor de fans: ook überalien Queen Bee keert terug, met in haar kielzog een nieuw monster, the Newborn. Tsui Hark en Ripley blijken uiteindelijk meer overeenkomsten te hebben dan vermoed: beiden hebben een behoorlijk vreemd schepsel gebaard.

Double team: Dennis Rodman (r) berispt Jean-Claude Van Damme vanwege zijn foute jopper.


Mene tekel betekent 'naderend onheil' en is afgeleid van de bijbelse tekst Mene mene tekel ufarsim: '(De dagen) geteld, (de daden) gewogen en (het rijk) gedeeld'. Ook vandaag zijn er nog steeds mensen die zich bedreigd voelen door bevolkingsgroepen die het land binnenkomen. De documentaire Mene tekel onderzoekt hoe het integratiebeleid van de overheid zijn uitwerking heeft op direct betrokkenen. Pieter Fleury stuit in de microcosmos van de Amsterdamse brandweer op de grenzen van de tolerantie. Het voorkeursbeleid van de overheid wekt veel weerstand op, zoals blijkt uit de uitleg van een oudere brandmeester aan een allochtone nieuweling: "Vroeger was het allemaal oompies, neefies, schoonzoontjes. Die groeiden ermee op. Nou, alle mogelijke moeite gedaan, technisch vak geleerd en dan kom je daar: Nee, je mag niet solliciteren, want allochtonen en vrouwen hebben voorrang. Dat is niet eerlijk!" Volgens Fleury komt medeleven pas als er een vliegtuig uit de lucht komt vallen en de vreemdelingen huilen om hun verdwenen kinderen. Dan pas blijken ze net zo te klinken als wij.


The peacemaker is de eerste titel die wordt uitgebracht door DreamWorks SKG, de nieuwe produktie/distributie/platenmaatschappij van entertainmentgiganten Steven Spielberg, Jeffrey Katzenberg en David Geffen. Hun samenwerking was hot news in Hollywood, maar de eerste proeve van bekwaamheid valt nogal mager uit. The peacemaker wil tegelijk een James Bond-film en een realistische thriller zijn: de persmap beweert doodserieus dat de scenarioschrijver de tactieken van anti-terreurorganisaties van de overheid mocht bestuderen. Ook wordt er zijdelings nog een statement over Bosnië gemaakt. De film is één langgerekte achtervolgingsscène, waarbij George Clooney en Nicole Kidman de benen uit hun lijf rennen om een kernbom op te sporen en te ontmantelen. Regisseuse Mimi Leder (net als Clooney uit de 'ER'-stal geplukt) schroomde niet om met de goedkoopste truc uit 101 jaar cinema op de proppen te komen: de tikkende klok op de bom. Vol spanning wachten we nu op komende staaltjes filmvermaak van DreamWorks Pictures als Mouse hunt ('Home alone met een muis') en Paulie ('Het leven bekeken vanuit het gezichtspunt van een papegaai').

The peacemaker: Nicole Kidman en George Clooney op weg naar de operatiekamer.


Night falls on Manhattan is een politiefilm zonder achtervolgingsscènes en een rechtbankdrama, waarvan het vonnis al halverwege de film wordt uitgesproken. De 73-jarige regisseur Sidney Lumet concentreert zich dan ook liever op de morele dilemma's van criminelen en justitie, dan op krachtpatserige ontploffingen of spanningstrucjes. Andy Garcia speelt een integere officier van justitie, die te maken krijgt met steekpenningen bij het politiekorps, waarvan ook zijn vader deel uitmaakt. Zijn vader pakt de grootste drugsbaron van Manhattan op, maar de vraag rijst wat voor dealtjes er eigenlijk achter de schermen worden gesloten. Richard Dreyfuss is vermomd als advocaat van de duivel, die een briljante verdedigingstactiek ontvouwt: hij sleept indirect het politiekorps voor de rechter. Lumet begaf zich met Serpico, Dog day afternoon en Q & A al in de schemerzone tussen goed en kwaad, en het ziet er dan ook naar uit dat Lumet elke keer dezelfde film wil maken. Is dat erg? Niet zo lang hij goede acteurs kan strikken, maar wel als hij een tikkeltje te moralistisch wordt.


For Roseanna is een lieflijke komedie, die oorspronkelijk de titel Roseanna's grave droeg. Om begrijpelijke redenen is de lugubere titel gesneuveld, want met zo'n titel lok je alleen verdwaalde horrorfans naar de bioscoop. Die zijn dan inderdaad verdwaald, ook al is de dood alomtegenwoordig in For Roseanna. Jean Reno (Leon) is in een pittoresk Italiaans dorpje flink in de weer om de laatste wens van zijn zieke vrouw in vervulling te laten gaan en een graf naast haar dochter te bemachtigen. Er zijn slechts drie lege graven, zodat Reno er een dagtaak aan heeft om de dorpsbewoners in leven te houden. Hij regelt het verkeer, grist sigaretten uit andermans mond en - meer kluchterig dan macaber - hij verstopt lijken in de vriezer. Ondertussen hoopt de kijker dat zijn vrouw overlijdt om verzekerd te zijn van haar laatste wens, wat toch op zijn minst een originele emotie is bij een romantische komedie. Regisseur Paul Weiland (City slickers II) is Amerikaan: schrik niet als er in het Italiaanse dorp Amerikaans met een vreemd accent wordt gesproken.

For Roseanne: Jean Reno doet leuk met lijken.


The chamber is weer een typische John Grisham-verfilming met een jonge, knappe held die het opneemt voor de goede zaak. Chris O'Donnell (Robin uit Batman & Robin) neemt de plaats in van Tom Cruise uit The firm en die van Matthew McConaughey uit A time to kill. O'Donnell zit gevangen in een script vol effectbejag, waarin hij een race tegen de klok voert om zijn racistische grootvader (Gene Hackman) te redden van de doodstraf. Racisme betekent in de ogen van Grisham en regisseur James Foley het spuwen van grove beledigingen aan het adres van zwarten en joden. Het vermoeden rijst dat de thema's racisme en de doodstraf enkel en alleen zijn bedoeld als shockerende versiering en om de plot voort te stuwen. James Foley stelde zich met Madonna's Who's that girl en Marky Marks Fear al eerder in dienst van een ander, maar heeft toch ook uitstekend werk geleverd met At close range en Glengarry Glen Ross. The chamber zou weleens een naardere bijsmaak kunnen opleveren dan Foley's onschuldigere publieksfilms.

The chamber: Gene Hackman rookt zijn laatste sjekkie.


187 roept de Amerikaanse politie doorgaans door hun walkie talkie als er een moord is gepleegd. In de film 187, geregisseerd door Kevin Reynolds (Waterworld), wordt deze politiecode door een leerling gehanteerd met het oog op zijn schoolmeester, gespeeld door Samuel L. Jackson. De constante angst voor moord en doodslag waart rond op de schoolpleinen, en Jackson wordt al snel daadwerkelijk neergestoken. Dat de race om te overleven in plaats van de beste cijfers te halen een dagelijkse bezigheid is in de klaslokalen is in Menace II society al realistisch en indringend verfilmd. Het gevaar bij een film-met-een-boodschap, wat 187 overduidelijk wil zijn, is dat elke scène doordrenkt is met educatieve bedoelingen, terwijl het stiekem ook een actiefilm wil zijn. Mocht u overeenkomsten zien met Dangerous minds, dan heeft u gelijk, maar ook degene die Death wish-ingrediënten herkent zou het wel eens bij het rechte eind kunnen hebben.

187: Samuel L. Jackson ziet bloed in de klas.


Fire is de eerste film in een trilogie, waarvan Earth en Water nog gemaakt gaan worden. De Indiase film Fire komt niet uit Bollywood, het Indiase equivalent van Hollywood, maar snijdt veel gevoeligere thema's aan: de eeuwige strijd tussen verplichtingen en tradities aan de ene kant en verlangens en vrijheid aan de andere kant. Het slagveld is het moderne New Delhi, waar een erotische relatie tussen twee vrouwen opbloeit. Fire is daarmee de eerste Indiase film over lesbische liefde, waar het Hindi, zo leren we uit de film, geen woord voor heeft. De twee vrouwen moeten dan ook vooral opboksen tegen mannelijk chauvinisme en andere vervelende zwart-wit kwalificaties om naar hun verlangens te leven. Regisseuse Deepa Mehta vermijdt expliciete seksscènes en kiest liever voor psychologie en mooie plaatjes, zodat de door de vrouwen begeerde erotiek vooral met donkere schaduwen is verhuld.

Fire: Twee vrouwen verrijken hun taal.


Four days in September duurde de kidnapping van Charles Burke Elbrick, de Amerikaanse ambassadeur in Brazilië. De 'October 8th, Revolutionary Movement' (MR-8) hoopte met de ontvoering het militaire bewind op de knieën te dwingen. De film is gebaseerd op het boek van journalist Fernando Gabeira en hoedt zich ervoor om de terroristen af te schilderen als pure slechteriken. Net zo min worden de terroristen neergezet als nobele revolutionairen, die vechten voor vrijheid en tegen gemene imperialisten. Belangrijker is de interactie tussen ontvoerde en ontvoerders, en hun ambivalente relatie die ergens tussen afkeer en aantrekkingskracht in ligt. Bruno Barreto gooide in 1978 hoge ogen met Dona Flor e seus dois maridos, tot op de dag van vandaag de meest succesvolle Braziliaanse film aller tijden.


Courting Courtney is een komedie annex fake-documentaire over een nijpend probleem: succesvolle vrouwen van rond de dertig die maar geen man kunnen vinden. Marijke Jongbloed maakt ons met haar Fatal reaction-vierluik al bewust van de grote groep carrièrevrouwen, die overal ter wereld op zoek zijn naar een warm nest. Courting Courtney vertoont ook overeenkomsten met ZUSJE, want ook nu volgt een jongen zijn vroegere liefde met de camera. Zo gecompliceerd als ZUSJE in elkaar stak, zo luchtig is dit debuut van Paul Tarantino (geen familie). Courtney gaat naar zelfhulpgroepen, bekijkt contactadvertenties op video, maar de kijker voelt ondertussen al op zijn klompen aan wie de ware Jacob is. De cast bestaat voornamelijk uit onbekende acteurs (Dana Gould is binnenkort te bewonderen als room service-serveerster in Father's day en Eliza Coyle kunnen we ons niet meer herinneren uit The mighty ducks). De film wil vooral fijn zijn, en wie een serieuze handleiding voor de liefde zoekt, zal toch echt buiten de verduisterde bioscoopzaal een kansje moeten wagen.

Courting Courtney: Mr. Right houdt zijn schoenen aan.

Mariska Graveland

Naar boven