November 2001, nr 227
Het Harry Potter ABC
De sorteerceremonie aan het begin van het schooljaar.
Amerika. Land waar ze volgens de Britten niets begrijpen van Engeland, en al helemaal niet van hun eigen, Britser-dan-Britse Harry Potter. Alleen de Amerikanen hadden echter genoeg geld voor de verfilming van 'Harry Potter and the philosopher's stone'. De Amerikanen veranderden de titel in Harry Potter and the sorcerer's stone, waarmee ze volgens de Britten hun reputatie als cultuurbarbaren bevestigden.
Butter beer. Populaire drank onder ouderejaars tovenaarsleerlingen. Butter beer bevat geen alcohol, is weldadig zoet en je wordt er lekker warm van. (zie ook: Coca Cola)
Columbus, Chris. Naar de ontdekker van zijn geboorteland Amerika vernoemde regisseur. Engeland liep massaal te hoop toen bekend werd dat uitgerekend deze cultuurbarbaar - want verantwoordelijk voor zouteloze komedies als Home alone en Mrs. Doubtfire - de regie zou krijgen over de eerste Harry Potter-film. Columbus beweert zelf de juiste man voor Potter te zijn omdat hij zou beschikken over een onvermoede duistere kant.
Coca Cola. Populaire drank onder Muggles, die dit mierzoete goedje drinken bij gebrek aan Butter beer. De Coca-Cola Company telde 150 miljoen dollar neer om hoofdsponsor te mogen worden van de Harry Potter-film.
Drago dormiens nunquam titillandus. Oftewel: een slapende draak moet nimmer geprikkeld worden. Wijze spreuk bij het wapen van Hogwarts.
Dumbledore, Albus. Oude, wijze en wereldberoemde tovenaar die als schoolhoofd leiding geeft aan Hogwarts. In de film vertolkt door acteerveteraan Richard Harris.
Richard Harris als schoolhoofd Albus Dumbledore/Perkamentus.
Engeland. Door Britten bevolkt land dat onder meer verantwoordelijk is voor de uitvinding van kostscholen zoals Hogwarts. De wereld van Harry Potter is in zijn diepste wezen Brits - maar dan met magie en toverkunst. De Britten riepen moord en brand toen schrijfster J.K. Rowling in zee ging met yankee-regisseur Chris Columbus en Amerikaanse bedrijven als Warner Bros. en Coca Cola. De gemoederen bedaarden pas toen duidelijk werd dat alle rollen in de film vertolkt worden door Britse acteurs.
Fat Lady. Magische schildering van een in roze gehulde dikke vrouw, die de toegang van het huis Gryffindor bewaakt.
Geld. Ruilmiddel dat niets betekent voor tovenaars, die hun aankopen betalen met goud en andere edelmetalen. Voor Muggles is geld, vooral het verzamelen ervan, echter zeer belangrijk. Waar schrijfster J.K. Rowlings weinig meer nodig had dan haar fantasie, veel geduld en een pen om de wereld van Harry Potter in het leven te roepen, daar had Warner Bros. maar liefst 125 miljoen Amerikaanse geldstukken nodig om op film hetzelfde te bewerkstelligen. De uiteindelijke bedoeling van deze heksentoer is om nog véél meer geld terug te verdienen.
Granger, Hermione. Klasgenoot en beste vriendin van Harry Potter, die net als hij is opgegroeid in de Muggle-wereld. Blinkt uit in vrijwel alle schoolvakken. Wordt in de film gespeeld door debutante Emma Watson.
Hermione Granger/Hermelien Griffel (Emma Watson), Ron Weasly/Ron Wemel (Rupert Grint) en Harry Potter (Daniel Radcliffe).
Gryffindor. Hogwarts is opgedeeld in vier Huizen, en Gryffindor is het huis van Harry Potter en zijn vrienden Ron en Hermione.
Hagrid, Rubeus. Reusachtige bewaker en manusje-van-alles van Hogwarts. Door Albus Dumbledore regelmatig ingezet voor vertrouwelijke klusjes. Tevens een goede vriend van Harry, Hermione en Ron. Wordt in de film vertolkt door de Schotse komiek Robbie Coltrane.
Robbie Coltrane als bewaker Rubeus Hagrid.
Hogwarts, voluit: Hogwarts School of Witchcraft and Wizardry. Naar Brits model georganiseerde kostschool voor getalenteerde tovenaarskinderen.
Internet. Moderne manier voor Muggle-kinderen om hun enthousiasme over de Harry Potter-verhalen met elkaar te delen. Na het verwerven van de filmrechten wilde filmgigant Warner Bros. de 'wildgroei' aan Harry Potter-sites te lijf gaan, wat onder meer resulteerde in juridische dreigementen aan het adres van twaalfjarige Harry Potter-fans.
31 juli. Geboortedag van Harry Potter, maar ook van J.K. Rowling en Daniel Radcliffe. IJverige Potter-vorsers hebben uitgezocht dat Harry Potter ter wereld moet zijn gekomen in het jaar 1980.
King's Cross station. Treinstation in London waar dagelijks vele Muggle-forensen langs komen om ergens geld te verdienen. Het alleen voor tovenaars toegankelijke perron 9 3/4 is het vertrekpunt van de Hogwarts Express, de trein die tovenaarsleerlingen enkele malen per jaar naar hun school vervoert.
Lumos. Veelgebruikte spreuk die een toverstaf verandert in een handzame magische zaklantaarn.
Malfoy, Draco. Medeleerling en aartsvijand van Harry Potter, tevens het lievelingetje van Professor Snape. Stamt uit een rijk en aristocratisch tovenaarsgeslacht, en kijkt dus neer op Ron Weasly (te arm), Hermione Granger (een Muggle) en Harry Potter (een halve Muggle).
Muggles. Aanduiding die tovenaars gebruiken voor iedereen die niet thuishoort in de wereld van magie en toverkracht: mensen dus. In onze taal ook bekend als Dreuzels
Nearly Headless Nick. Huisspook van Hogwarts. Dankt zijn naam aan de half mislukte onthoofding die hem zijn leven kostte. Is in de Potterverhalen een constante bron van vermaak, en wordt in de film vertolkt door John Cleese.
O.W.L. (Ordinary Wizarding Levels). Eindexamen voor tovenaarsleerlingen.
Potter. Respectabele familienaam. James Potter was een befaamde tovenaar, afstammend van een oud tovenaarsgeslacht. Zijn echtgenote Lily Potter was een Muggle, maar had een groot magisch talent. Beiden werden vermoord door de gevaarlijke zwarte magiër Voldemort. Diens poging om hun pasgeboren zoon Harry eveneens te doden mislukte op miraculeuze wijze.
Privet Drive 4. Overdreven keurig huis in een Engelse burgermanswijk. Harry groeide hier op bij zijn naaste familie, het vreselijke Muggle-gezin Dursley.
Quidditch. Onder tovenaars razend populaire sport. Wordt gespeeld door twee teams van zeven spelers, die zich door het zwerk - vandaar de Nederlandse benaming Zwerkbal - bewegen op vliegende bezems.
Quidditch- (zwerkbal-)training op Hogwarts (Zweinstein).
Radcliffe, Daniel. Op 31 juli 1989 in Engeland geboren kindsterretje dat werd uitverkoren om Harry Potter te spelen. Tergde zijn Potter-gekke klasgenoten doordat hij nog niet eens alle boeken gelezen had toen hij de rol kreeg.
Rowling, Joanne Kathleen. Engelse schrijfster. Publiceerde in 1997 het eerste Harry Potter-boek, dat uitgroeide tot een fenomenaal internationale succes. J.K. Rowling is uiteraard geliefd bij Potter-fans, maar de inmiddels multi-miljonair geworden schrijfster wordt ook bekritiseerd omdat ze de film- en merchandisingrechten op haar werk verkocht aan geldbeluste Amerikaanse bedrijven. Werd door de Amerikaanse schrijfster Nancy Stauffer ('The legend of Rah and the Muggles', 1984) beschuldigd van plagiaat, maar de aantijgingen hebben Rowling niet in de problemen gebracht.
Snape, Severus. Professor aan Hogwarts, gespeeld door Alan Rickman. Doceert het vak toverdranken. Staat aan het hoofd van het huis Slytherin, de in valsspelen gespecialiseerde concurrent van het huis Gryffindor. Heeft een hartgrondige hekel aan Harry Potter, en laat geen gelegenheid onbenut om hem te vernederen.
Alan Rickman als Severus Snape/Sneep.
Trailer. Al maanden lang worden Harry Potter-fans lekker gemaakt voor de bioscoopfilm met via het internet verspreide trailers. De eerste trailer werd in de bioscoop vertoond als voorprogramma bij Pokémon. Wie een kaartje kocht om alleen de trailer te bekijken had pech: de Amerikaanse bioscoopketen General Cinema Movie Chain gaf geen geld terug voor 'ongebruikte' kaartjes.
Uil. Betrouwbare vogel die door tovenaars wordt gebruikt om boodschappen te versturen.
Harry en zijn uil Hedwig.
Voldemort. Zeer machtige zwarte magiër. Belichaamt het kwaad, zoals Darth Vader dat deed in Star Wars en Sauron in Tolkiens 'In de ban van de ring'. Wordt gevreesd door vrijwel alle tovenaars. Is verantwoordelijk voor de dood van Harry Potters ouders. Baby Harry overleefde - als enige tovenaar ooit - zijn ontmoeting met Voldemort, maar hij hield er wel een bliksemvormig litteken aan over.
Warner Bros. Amerikaanse filmmaatschappij die de filmrechten verwierf op de Harry Potter-boeken, en die sindsdien over dit kostbare bezit waakt als een hen over haar eieren. Daarbij worden onsympathieke stappen in de richting van enthousiaste Potterfans niet geschuwd.
Weasly, Ron. Roodharige medeleerling en beste vriend van Harry Potter. Afkomstig uit een armlastig tovenaarsgezin. Kan niet uitzonderlijk goed leren, maar is uiterst loyaal en blijkt bovendien uitstekend te kunnen schaken als het er op aankomt. Wordt gespeeld door nieuwkomer Rupert Grint.
X. Letter die voorkomt in krachtige toverspreuken als Expellearmus - om een tegenstander te ontwapenen - en Expecto patronum - om je zelf te beschermen tegen de sinistere bewakers van de beruchte gevangenis Azkaban.
You-Know-Who. Vrijwel geen enkele tovenaar durft de naam Voldemort uit te spreken. In plaats daarvan spreekt men over You-Know-Who. Het liefst spreekt men echter helemaal niet over hem.
Zweinstein. Nederlandse naam voor Hogwarts.
Fritz de Jong
Levend schaakspel.
Harry Potter and the sorcerer's stone draait vanaf 22 november in de bioscopen.