December 2002, nr 239
DocuZone
Ondergang van een hypebedrijf
DocuZone vertoont in december twee nieuwe (televisie)documentaires. It's magic time vertelt als een Nederlandse Startup.com het verhaal over de opkomst en ondergang van een reclamebureau. Daddy & me portretteert Amerikaanse homoseksuele stellen die de zorg voor kinderen dragen.
It's magic time
Op de plek aan de Amsterdamse Prins Hendrikkade, schuin tegenover het Centraal Station, waarin de jaren negentig de tempel van de new age-beweging Oibibio onder bezielende leiding van Ronald Jan Heijn de nieuwe tijd te gelde maakte, is alweer een zaak failliet. Ditmaal een van de kerkjes van de nieuwe economie. Programmamaker Marco Zuilhof (onder meer 'Lopende zaken' en 'Urbania') kreeg de kans om directeur Eric Bartels van communicatiebureau Magicminds een jaar lang te volgen. Van vlak na de 8 miljoen kostende verbouwing tot de laatste ontslagen. Net als Oibibio werkte ook Magicminds volgens een idealistische totaalformule - wat het bedrijf precies deed, Joost mag het weten, er kwamen computers, flip-overs en fullcolor-presentaties van reclameleuzen aan te pas. Alle medewerkers werden mede-eigenaar, konden eten, boksen en pianospelen op de zaak.
Hoewel It's magic time een bleek Nederlands aftreksel is van bijvoorbeeld Startup.com van Jehane Noujaim en Chris Hegedus, die vorig jaar IDFA opende, zijn een aantal observaties in de volgens televisiedramaturgie en esthetiek gemaakte film beslist goud waard. De film werd uit een vijfdelig documentaire feuilleton samengesteld. Het is wreed-komisch om naar directeur Bartels te kijken, hoe hij elke dag een andere bril op heeft, altijd iets in zijn vingers heeft, een sigaret, een sleutelbos, een telefoon, een pakje sigaretten, en praat als een kermisexploitant. Niets staat zijn narcistische persoonlijkheid in de weg om aan één stuk door te lullen over zichzelf, zichzelf en hoe geweldig hij zichzelf vindt. Zijn droom is dan ook op de cover van 'Time' staan, een aantal planeten koloniseren en ondertussen de mensheid redden.
Zijn vocabulaire is doorspekt met grove seksuele metaforen - mensen worden aan hun ballen gekrabd alsof het niks is. Langzamerhand wordt er van die joviale man ook een demonische, agressieve kant zichtbaar. Het gebrek aan diepgang van zijn hoofdpersoon wreekt zich uiteindelijk ook op de duur van de film. 'The rise and fall' van een hypebedrijf ontstijgt z'n eigen flinterdunne verhaallijn niet. Zuilhof rekent genadeloos af met deze braller, die zich verwant voelt met Al Pacino in Oliver Stone's Any given Sunday. Het is een dunne lijn tussen winnen en verliezen, kondigt hij al in het begin van de film met vette dramatische ironie aan.
Daddy & papa
Daddy and papa.
Die mix van objectieve en subjectieve gezichtspunten vult op een gezellige babbelige manier de ongeveer een uur durende televisiedocumentaire. Controversiële vraagstukken worden zachtjes aangestipt, zoals het feit dat, aangezien niemand ze adopteren wil, zwarte kinderen worden ondergebracht bij homoseksuele stellen. Of dat je, als je eenmaal door de ballotagecommissie bent, in Amerika door een soort babycatalogus kunt bladeren totdat je het schatje van je keuze hebt gevonden. Symons kreeg er ook nog een zwaar-christelijke grootmoeder bij.
Dana Linssen
It's magic time is te zien vanaf 12 december in de DocuZone-theaters. Daddy & papa wordt vertoond vanaf 19 december. Voor meer informatie www.docuzone.nl.
Johnny Symons is homoseksueel en dat zullen we weten ook. Al in de eerste minuut van zijn film kondigt hij aan dat er een scheidslijn tussen zijn wereld en die van de rest loopt. Het zij hem vergeven, want Symons heeft er een zaak van gemaakt om een militante gay-documentairemaker te zijn. Vanuit dat uitgangspunt onderzocht hij bijvoorbeeld homoseksualiteit in Afrika. Ook voor zijn nieuwste film verschafte zijn seksuele geaardheid hem een extra motivatie. Daddy & papa gaat namelijk over homoseksuele mannen die kinderen opvoeden, met als extra verhaallijn de geschiedenis van de maker en zijn partner die zelf ook nadenken over de vraag of ze niet eens aan de kinderen moeten.
Vanaf dat moment wordt het onderwerp voornamelijk met zelfrelativerende humor behandeld. Belangrijk in Amerika, waar dit soort films waarschijnlijk meer dan in Nederland een politiek-lobbyistische functie moeten vervullen. Daddy & papa stelt de toeschouwer gerust, zelfs tijdens een melancholisch intermezzo waarin even over ontbrekende moeders wordt gemijmerd. Of wanneer het gaat over de vooroordelen tegen homoseksuele mannen die in het openbaar tedere gevoelens voor (hun) kinderen uiten ("Viezerik!"). Als Symons met zijn vriend een picknick voor homoseksuele vaders bezoekt krijgt de film heel eventjes een hoog About a boy-gehalte en zie je stiekem Hugh Grant in zijn eerste homoseksuele rol voor zich. En natuurlijk krijgen vaders ook wel eens nieuwe vriendjes en dan heb je er opeens drie in plaats van twee. Daddy, papa en father.
