Video & DVD - april 2003, nr 243

Een selectie uit de videotheek van nieuwe, interessante en curieuze films die niet in de bioscoop zijn uitgebracht. En films (opnieuw) uitgebracht op DVD.


The grey zone
Tim Blake Nelson
Hoe overleef je oog in oog met de dood? Het is die hele directe en confronterende vraag die ten grondslag lag aan het toneelstuk 'The grey zone' van acteur-regisseur Tim Blake Nelson uit 1996 dat in 2001 door hem zelf tot film werd bewerkt. The grey zone is gebaseerd op de herinneringen van de Hongaars-joodse arts Miklos Nyiszli, die in Auschwitz meewerkte aan de medische experimenten van Josef Mengele. De op ware gebeurtenissen gestoelde film gaat tevens over de opstand van een joods Sonderkommando dat in de gaskamers te werk was gesteld en de redding van een meisje dat, hoe ongelooflijk dat ook klinkt, de gaskamer overleefde. Op veel punten is The grey zone (de titel duidt onder meer op het morele schemergebied waarin de hoofdpersonen zich bevinden, maar ook op het tussenland tussen leven en dood) een cynische en harde film. Tim Blake Nelson, die vooral bekend zal zijn van zijn rol in
O Brother where art Thou van Joel en Ethan Coen, bande elke vorm van identificatie en medeleven uit zijn film. Hij is meedogenloos gedetailleerd, ook in zijn verbeelding van de gruwelen. Net als Steven Spielberg gaat hij met zijn camera de gaskamers in. Vaak doet zijn film meer denken aan een thriller dan aan een historisch drama. Dat wordt nog versterkt door de aanwezigheid van cynische acteurs als Steve Buscemi en Harvey Keitel. The grey zone heeft een hypnotiserende kwaliteit, die bewerkstelligt dat je tijdens het kijken niet weet of je, om vier maanden langer te leven, bereid zou zijn om anderen te doden. Of dat je zou kunnen calculeren dat de levens die je redt, of verlengt door het saboteren van de gaskamers opwegen tegen de levens van diegenen die je erin ombracht. Of dat je misschien zou willen sterven om je al deze vragen niet te hoeven stellen. Als je één mens redt, red je de mensheid, is een oude joodse wijsheid. In The grey zone geldt ook het omgekeerde.
Dana Linssen
Te huur op video (Bridge)

Harvey Keitel als Duitse officier in The grey zone.


Bob le Flambeur
Jean-Pierre Melville
Op het Amerikaanse Criterion-label verscheen recentelijk de dvd-editie van Jean-Pierre Melvilles noir-klassieker Bob le Flambeur (1956), waarin Roger Duchesne in de titelrol van Bob 'de speler' alle illegale speelholen en goktafels van nachtelijk Montmartre onveilig maakt. Niks aan de hand, eigenlijk. Totdat Melville en co-scenarist/dialoogschrijver Auguste le Breton (ook verantwoordelijk voor Jacques Beckers Touchez pas au grisbi) de gesoigneerde ritselaar en diens protégé Paulo (Daniel Cauchy) de aanlokkelijke kraak van het Casino in Deauville onder de neus schuiven. En omdat er met de opportunistische straatmadelief Anne (Isabelle Corey) nog een zwoele risicofactor in het valse spel is, kan de zaak alleen maar slecht aflopen. Voordat het uur U echter daar is, hebben we kunnen genieten van de dovende straatlantaarns van Montmartre, de jazz van Eddie Barclay en Jo Boyer, het vaak ironische en bijna barokke 'argot' (straat-Frans) dat de gangsters bezigen en de geweldige zwart-wit-fotografie van Henri Decaë. Van de messcherpe filmtransfer op deze uitmuntende dvd rol je uit je stoel van verbazing: de zorgvuldig met brillantine bewerkte hoofdhaartjes van Duchesne zijn één voor één telbaar! Als extra's zijn er een video-interview met Cauchy (Paulo) en een radio-interview met maître Melville, plus een mooi boekje met onder meer een Melville-interview uit Rui Noguera's 'Le cinéma selon Jean-Pierre Melville'.
Oliver Kerkdijk
Te koop als import-dvd (Criterion; Frans met optionele Engelse ondertitels, regio 1)


The dangerous lives of altar boys
Peter Care
The dangerous lives of altar boys werd vorig jaar zomer in Amerika uitgebracht, maar de verfilming van de gelijknamige roman van de in 1991 overleden Chris Fuhrmann werd nauwelijks gepromoot, omdat er op basis van de titel een verband zou kunnen worden gelegd met de pedofilieschandalen die op dat moment de Amerikaanse katholieke kerk teisterden. Bizar, want hoewel de kerk er in het speelfilmdebuut van voormalig videoclipregisseur Peter Care niet onverdeeld gunstig vanaf komt, is het in de eerste plaats een avontuurlijke coming-of-age film over vier vrienden van een jaar of veertien, die het saaie leven op hun katholieke school dragelijk maken door in hun vrije tijd de creativiteit de vrije loop te laten en zich te bekwamen in het tekenen van comic books. Die strips worden op fantasierijke wijze tot leven gebracht, in een serie door Todd McFarlane (
Spawn) geanimeerde sequenties, waarin niet alleen de vier jongens in superhelden veranderen, maar ook hun schoolvriendinnetje Margie (Jena Malone) plus het gehate schoolhoofd Sister Assumpta (Jodie Foster). In de 'live-action' gedeeltes wordt er goed geacteerd, vooral door Kieran Culkin en Emile Hirsch, die als respectievelijk de ondeugende Tim en de wat stuggere Francis de twee belangrijkste jongensrollen spelen. Dat de film toch een beetje wringt, komt door een paar zware dramatische ontwikkelingen in de tweede helft, die al te nadrukkelijk dissoneren met de tijdloze, zomerse sfeer van de rest van de vertelling. Maar een film die tieners niet alleen grapjes laat maken over masturberen, maar hen ook uit het werk van William Blake laat citeren, verdient hoe dan ook het voordeel van de twijfel.
Oene Kummer
Te huur op video (RCV)


En verder:

Julio Medem Collection (A-Video)
Vier films van het Spaanse regiewonder Julio Medem werden in hun oorspronkelijke beeldformaten op schijf gezet, waarbij Vacas (1991) en La ardilla roja (1993) het zonder noemenswaardige extra's moeten stellen, maar het zinsbegoochelende Tierra (1996) een 'Making of' heeft meegekregen en Medems recente sprookje Lucía y el sexo (2002) een 'Making of' plus interviews. De Julio Medem Collection is een sieraad voor de met Hollywood-fabrieksramsj overwoekerde Nederlands-Belgische dvd-markt. (OKe)
(Te koop op dvd)

Koyaanisqatsi en Powaqqatsi (Fox)
Als logisch antwoord op de bioscoop-release van Naqoyqatsi verschijnen nu de eerste twee delen uit Godfrey Reggio's Qatsi-trilogie op dvd. Films die in Nederland zelden op tv worden vertoond: hun experimentele, geestverruimende karakter maakt dat Koyaanisqatsi en Powaqqatsi eigenlijk alleen geschikt zijn voor een goed uitgeruste bioscoopzaal. Een keurig verzorgde dvd-uitgave als deze is niettemin uiterst welkom. Het widescreen-beeld en Dolby 5.1-geluid zijn uitstekend, behalve dan het jengelende orgel aan het eind van Koyaanisqatsi. De extra's vallen een beetje tegen. Naast de trailers staat op elk schijfje enkel een uitvoerig, interessant en vermoeiend interview met Reggio en huiscomponist Philip Glass. (Kevin Toma)
(Te koop op dvd)

Naar boven