Video & DVD - januari 2004, nr 251
Een selectie uit de videotheek van nieuwe, interessante en curieuze films die niet in de bioscoop zijn uitgebracht. En films opnieuw uitgebracht op DVD.
El crimen del Padre Amaro
Carlos Carrera
Concurrentie is er nauwelijks en zo heeft distributeur Columbia een mooie kans laten varen om met de Mexicaanse speelfilm El crimen del padre Amaro de ultieme kerstfilm van 2003 in de bioscoop te brengen. Als prikkelend alternatief voor de Amerikaanse kerst-scherts Elf, zou dit anti-klerikale avontuur in ieder geval meer dan welkom zijn geweest. In het geding is de verfilming van een 19de-eeuwse Portugese roman waarin de clerus met gevoel voor satire onder de loep wordt genomen. Overgeheveld naar het Mexicaanse heden, dient de verfilming zich aan in het rijtje recente hitfilms uit Mexico. Na Amores perros (2000) en Y tu mamá también (2001) zijn met El crimen del padre Amaro (2002) opnieuw alle bezoekersrecords in eigen land gebroken. Een Oscarnominatie voor beste buitenlandse film, een MTV Award voor de 24-jarige hartenbreker Gael García Bernal (met eerdere optredens in Amores perros en Y tu mamá también de rode draad in de Mexicaanse succesreeks) en oververhitte reacties van de katholieke kerk, maken de storm compleet, en niet zonder enige reden.
Gael García Bernal is overtuigend als de jonge, zojuist gewijde priester Amaro die in een Mexicaans dorpje de mis opvoert en de biecht afneemt, maar ook langzaam in de ban raakt van een beeldschone, zo nog vromere onderwijzeres van de zondagsschool. In weerwil van beider toewijding aan god, komt het tot een gepassioneerde relatie waarin regels uit het Hooglied plotseling ook als liefdesverklaringen kunnen dienen (een ontblote borst is 'een lelie onder de distels') en het blauwe satijn van Maria eigenlijk beter staat op het naakte lichaam van Amelia. Op de achtergrond stapelen schandalen rond de kerk zich op. En drugskoeriers en guerillastrijders zijn volop in actie als de romantische tragedie, compleet met bloederige abortus, zijn helse slotakkoord laat klinken en de priester wel moet beseffen dat zijn roeping tegengesteld is aan de menselijke natuur.
Belinda van de Graaf
Vanaf nu te huur op video en dvd (Columbia)
Creatief bijbellezen in El crimen del Padre Amaro.
Aro Tolbukhin.
Aro Tolbukhin. En la mente del asesino
Agustín Villaronga
De Spaanse cineast Agustín Villaronga maakt bloedserieuze, compromisloze films waarin hij wroet in de menselijke geest en daarbij zowel gruwel als schoonheid tevoorschijn haalt. Zijn meest controversiële en beste film is Tras el cristal (1986), een schokkende vertelling over de relatie tussen een voormalige nazi-officier en een van zijn oude slachtoffers, een ernstig getraumatiseerde jongeman die de pedofiele wandaden van zijn kwelgeest herhaalt. De film is aanstootgevend maar vertelt tegelijk een ontroerend verhaal en Villaronga's compassie met zijn personages is evident.
Deze mix van humanisme en horror probeert Villaronga opnieuw te brengen in Aro Tolbukhin. En la mente del asesino (2002), waarin het bizarre verhaal wordt verteld van de Hongaarse zeeman Aro Tolbukhin, die op een missiepost in Guatamala ging werken en daar zeven mensen levend verbrandde. Na zijn arrestatie bekent hij nog eens zeventien zwangere vrouwen in brand te hebben gestoken. Hij wordt ter dood veroordeeld en geëxecuteerd. De film is grotendeels een combinatie van 8mm-archiefbeelden, een onvoltooide documentaire over Tolbukhin en een reconstructie van de gebeurtenissen die in Guatamala plaatsvonden. Het laatste half uur is een fictieve verhandeling over de jeugd van de Hongaar. Het is vooral dit gedeelte waarmee Villaronga grote indruk maakt: de verbeelding van Tolbukhins jeugd is in schitterend zwart-wit geschoten en heeft een lyrische, weemoedige sfeer. Helaas staat die benadering haaks op de eerder gebruikte stijlmiddelen, en is het eerste uur niet bijster meeslepend, zodat de film nogal onevenwichtig is. Een intrigerende film, dat is zeker, maar Aro Tolbukhin komt niet aan als de voorhamer die Tras el cristal heet. De dvd bevat tevens een 'making of', een trailer en een boekje met uitvoerige liner notes.
Mike Lebbing
Vanaf heden te huur en te koop op video en dvd (De Filmfreak)
Hope springs
Mark Herman
Met Brassed off (1996) en Little voice (1998) leverde de Britse regisseur/scenarist Mark Herman twee hartverwarmende films af, die werden gekenmerkt door een winnende combinatie van sociaal realisme en gulle humor. Na de niet in Nederland uitgebrachte voetbalkomedie Purely belter (2000) lijkt hij met zijn eerste Amerikaanse productie echter gevallen voor de lokroep van Hollywood. Levensechte personages hebben plaatsgemaakt voor 'romcom' stereotypes, terwijl oprecht keukenzink drama werd ingeruild voor slappe grapjes over de culturele verschillen tussen Engelsen en Amerikanen. Het meest opvallende aan Hope springs is dat het scenario is gebaseerd op de roman 'New Cardiff' van Charles Webb, in filmkringen vooral bekend als de auteur van The graduate. Niet alleen blijft het niveau van Mike Nichols' klassieke film ruim buiten Hermans bereik, de voorheen zo trefzekere regisseur heeft zelfs moeite om het niveau van een gemiddelde romantische komedie te halen. De altijd wat stijf ogende Colin Firth speelt een gedeprimeerde Britse portretschilder, die als de bekende 'vis-uit-het-water' troost zoekt in het Amerikaanse plaatsje Hope, nadat hij een uitnodiging kreeg waarin zijn vriendin Vera (Minnie Driver) doodleuk haar huwelijk met een andere man aankondigde. Genoemde troost wordt geboden door Heather Graham, die als vrijpostige verpleegster eenzelfde ondeugende seksualiteit mag uitstralen als in Boogie nights en The guru, zij het met steeds minder aansprekend resultaat. Dat ook de 'bitchy' Vera binnen de kortste keren in het pittoreske dorpje in Vermont - de film werd overigens in Vancouver opgenomen - opduikt, is het probleem niet. Wel dat de daaropvolgende screwball verwikkelingen slechts af en toe leuk worden.
Oene Kummer
Vanaf nu te huur op video en dvd (RCV)
Cypher
Vincenzo Natali
Met Cypher (2002) blijft Canadees Vincenzo Natali (1969) dicht in de buurt en de stijl van zijn even eenvoudige als beklemmende speelfilmdebuut Cube uit 1997. Ook Cypher is een paranoiathriller van de eerste orde, waarvan de structuur wel wat doet denken aan The game van David Fincher. Maar Vincenzo weet zich vooral te beperken: strakke beelden, weinig personages en niet te veel uitleg. Met minimale middelen zaait hij zo maximale verwarring. Over de identiteit van de saaie accountant Morgan Sullivan (Jeremy Northam) bijvoorbeeld, die op een dag besluit zijn gezapige bestaan in te ruilen voor de wereld van de bedrijfsspionage. Net als The net en Johnny Mnemonic verwoordt ook Cypher nogal wat wantrouwen tegen het digitale tijdperk. In een wereld waarin iedereen alles van iedereen te weten kan komen, kun je niemand meer vertrouwen en niemand meer echt leren kennen, ook jezelf niet, lijkt de onderliggende boodschap. Ieder mens wordt 24 uur per dag gehypnotiseerd en gehersenspoeld door een overdaad aan beelden en informatie die kortsluiting in je hoofd veroorzaakt. Voor wie met verhoogde hartslag ook graag nog even wat existentiële vragen oplost. En daarna zijn eigen antwoorden niet vertrouwt.
Dana Linssen
Vanaf 27 januari te huur op video en dvd (Paradiso)